home
mijn Vragenboek
zoek 'n hexagram stel een vraag teken 'n hexagram
wat is de Yijing? de Tien Vleugels voorwoord van Jung inleiding door Wilhelm US and UK flag over ons
steun onze site
Orakelboek
易經
het Hexagrammenboek

Als je liever handmatig het orakel wilt raadplegen of als je een bepaald hexagram willen nalezen, dan zijn de onderstaande opzoek schema's heel handig.

Orakelmunten

易經
het Hexagrammenboek

Als je liever handmatig het orakel wilt raadplegen of als je een bepaald hexagram willen nalezen, dan zijn de onderstaande opzoek schema's heel handig.






Schema 1,

Selecteer een hexagram middels de trigrammen:


Trigrammemindeling
Trigrammemindeling


Schema 2,

Kies een hexagram uit de onderstaande lijst.
De hexagrammen staan op volgorde van hun rangnummer:









11. Tai

de Vrede



<
上六:城复于隍,勿用师。自邑告命,贞吝。

Bovenaan een zes betekent:

De wal valt terug in de vestinggracht.
Gebruik geen legers nu.
Vaardig je bevelen uit in je eigen stad.
Standvastigheid brengt beschaming.



De reeds in het midden van het teken aangeduide terugslag is ingetreden. De stadswal zinkt weer terug in de vestinggracht waaruit hij was opgeworpen. Het noodlot voltrekt zich. In zulk een geval moet men in zijn lot berusten en er niet aan trachten te tornen door er zich met alle geweld tegen te verzetten. Het enige wat nog overblijft is zich in eigen, zeer beperkte kring te handhaven. Door zich op de gewone manier hardnekkig tegen het kwaad te weer te stellen zou men de toestand slechts verergeren, en beschaming zou het gevolg zijn.
een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
六五:帝乙归妹,以祉元吉。

Zes op de vijfde plaats betekent:

De souverein I huwelijkt zijn dochter uit.
Dat brengt zegen en verheven heil!



De souverein I is T'ang, de Voltooier. Hij had bepaald dat de keizerlijke prinsessen, hoewel zij in rang hoger stonden dan de mannen aan wie zij werden uitgehuwelijkt, toch gehoorzaamheid aan hen waren verschuldigd, evenals gewone vrouwen. Ook hier wordt weer gezinspeeld op een oprecht bescheiden vereniging van hoog en laag, die geluk en zegen brengt.
六四:翩翩,不富,以其邻,不戒以孚。

Zes op de vierde plaats betekent:

Hij fladdert omlaag, niet pochend op rijkdom,
Te samen met zijn naaste, argeloos en oprecht.



In tijden van wederkerig vertrouwen komen hooggeplaatste personen heel eenvoudig, en zonder zich op hun rijkdom te beroemen, in contact met lager geplaatsten. Ze worden daartoe niet door de omstandigheden gedwongen, het komt voort uit hun eigen innerlijke overtuiging. Zodoende geschiedt de toenadering geheel ongedwongen.
九三:无平不陂,无往不复,艰贞无咎。勿恤其孚,于食有福。

Negen op de derde plaats betekent:

Geen vlakte waarop geen helling volgt,
Geen heengaan waarop geen terugkeer volgt,
Wie standvastig blijft in gevaar, treft geen blaam.
Beklaag je niet over deze waarheid,
Geniet van het geluk, dat je nog hebt.



Al het aardse is aan verandering onderhevig. Op bloei volgt verval. Dat is de eeuwige wet hier op aarde. Het kwaad kan wel worden teruggedrongen, maar niet blijvend worden uitgeschakeld. Het komt terug. Deze overtuiging zou iemand zwaarmoedig kunnen maken, maar dat moet niet. Het moet er ons alleen voor behoeden, ons door het geluk te laten verblinden. Als men zich bewust blijft van het gevaar blijft men standvastig en maakt men geen fouten. Zolang ons innerlijke wezen sterker en voller blijft dan ons uiterlijk geluk, zolang we innerlijk boven het noodlot staan, zolang blijft het geluk ons trouw.
een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
九二:包荒,用冯河,不遐遗,朋亡,得尚于中行。

Negen op de tweede plaats betekent:

De onbeschaafden in mildheid verdragen,
Vastberaden de rivier doorwaden,
Niet verwaarlozen wat veraf is,
Geen rekening houden met kameraden:
Zo speelt men het wellicht klaar,
In het midden te wandelen.



In tijden van bloei is het vóór alles van belang dat men de innerlijke grootheid bezit om ook onvolwaardigen te verdragen. Immers, een groot meester kent geen onbruikbaar materiaal. Hij kan van alles nog iets maken. Deze breedheid van opvatting is echter geenszins nalatigheid of zwakte. Men moet juist in tijden van bloei steeds bereid zijn zo nodig ook gevaarlijke ondernemingen, zoals het doorwaden van een rivier, te wagen. Evenzo is het van belang niet te verwaarlozen wat veraf is maar met stiptheid voor alles te zorgen. Vooral moet men zich hoeden voor partijgeest en clique-heerschappij. Al komen gelijkgezinden te samen naar voren, zij mogen niet in onderlinge solidariteit een afzonderlijk blok vormen, maar elk moet zijn plicht doen. Deze vier dingen zijn het waardoor men het verborgen gevaar dat in elke vredesperiode op de loer ligt - het gevaar van het gaandeweg en ongemerkt verslappen - kan overwinnen. Op deze wijze vindt men de juiste middenweg voor zijn handelingen.
初九:拔茅茹,以其汇,征吉。

In het begin een negen betekent:

Trekt men kweekgras uit, dan gaat de graszode mee.
Elk op zijn manier. Ondernemingen brengen heil.



In tijden van bloei trekt een bekwaam man, die tot de vervulling van een ambt geroepen wordt, meteen anderen, gelijkgezinden aan, evenals men bij het uittrekken van kweekgras altijd meerdere door de wortels met elkaar verbonden halmen mee uittrekt. In zulke tijden - als er een ruim arbeidsveld voor hem open ligt - is de geest van een bekwaam man erop gericht de wereld in te gaan en iets te presteren.
het Teken van hexagram de Vrede zis:

de basistrigrammen:
   boven Trigram Kun , het Ontvangende, de aarde
   beneden Trigram Qian , het Scheppende, de hemel

de kerntrigrammen:
   boven Trigram Zhen , het Opwindende, de donder
   beneden Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer

de omhullende trigrammen:
   boven Trigram Zhen , het Opwindende, de donder
   beneden Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer

Het Ontvangende, waarvan de beweging neerwaarts gericht is, bevindt zich boven; het Scheppende, waarvan de beweging omhoog stijgt, is beneden. Hun invloeden ontmoeten elkaar derhalve en zijn in harmonie, zodat alle wezens bloeien en gedijen. Het teken houdt verband met de eerste maand (februari-maart), waarin de krachten van de natuur de nieuwe lente voorbereiden.

De volgorde:
Goede manieren en tevredenheid brengen rust; daarom is het volgende teken: ‘de Vrede’. Vrede beduidt verbinding, samenhang.

Het Chinese woord Tai is niet gemakkelijk te vertalen. Het betekent tevredenheid, rust, vrede – en wel in de positieve zin van een onafgebroken, door niets gestoorde verbinding, die bloei en grootheid bewerkt. De bewegingsrichting van het onderste trigram Qian is: omhoog; die van het bovenste, Kun, is: omlaag; zo komen ze elkander tegemoet.
De eerste maand (4 februari-4 maart) staat in dit teken.

Vermengde tekens:
De tekens ‘Stilstand’ en ‘Vrede’ zijn wat karakter betreft het tegengestelde van elkaar.
het Oordeel bij hexagram de Vrede zis:

泰:小往大来,吉亨。

De Vrede. Het kleine gaat heen, het grote komt naderbij.
Heil! Welslagen!



Het teken duidt in de natuur op een tijd waarin men wel zegt dat 'de hemel op aarde' is. De hemel heeft zich onder de aarde gesteld. Zo verenigen hun krachten zich in innige harmonie. Daardoor ontstaat vrede en zegen voor alle wezens.
In de mensenwereld is het een tijd van sociale eendracht. De hooggeplaatsten buigen zich over naar de laaggeplaatsten, de laaggeplaatsten en de eenvoudige lieden zijn de hooggeplaatsten vriendschappelijk gezind, zodat er een einde komt aan alle veten.
Binnen, in het centrum, op de doorslaggevende plaats, is het lichte; het donkere is buiten. Zo heeft het lichte een krachtige werking, en het donkere is meegaand. Op deze wijze zijn beide partijen gebaat. Als de goeden in de maatschappij een centrale positie innemen en de macht in handen hebben, worden ook de slechten beter onder hun invloed. Als in de mens de van de hemel komende geest heerst, dan komt ook de zinnelijkheid onder zijn invloed, en vindt zij de haar passende plaats. De afzonderlijke lijnen komen van beneden af het teken binnen en verlaten het van boven weer. De kleinen, de zwakken, de slechten zijn hier dus aan het weggaan, en de groten, de sterken, de goeden zijn bezig omhoog te komen. Dat brengt heil en welslagen.

Commentaar op de Beslissing:

泰,小往大来,吉亨。则是天地交,而万物通也;上下交,而其志同也。内阳而外阴,内健而外顺,内君子而外小人,君子道长,小人道消也。

De Vrede: ‘Het kleine gaat heen, het grote komt naderbij. Heil!
Welslagen!’
Op deze wijze verenigen zich hemel en aarde, en alle wezens komen met elkaar in contact.
Hoog en laag verenigen zich en hun wil is gemeenzaam. Binnen is het lichte, buiten het schaduwrijke; binnen kracht en buiten toewijding; binnen de edele en buiten de gemene. De weg van de edele is aan het toenemen, de weg van de gemene is aan het afnemen.
 


Niet alleen in zijn globaal aspect maar ook als een der ‘kalender’-tekens wordt het hexagram zo opgevat, dat de sterke lijnen, die van onderaf zijn binnengetreden, aan het opstijgen zijn, terwijl de zwakke lijnen zich aan de bovenzijde uit het teken terugtrekken.
Vandaar ‘het kleine gaat heen, het grote komt naderbij’.
Een andere opvatting wordt afgeleid uit de beweging der beide trigrammen naar elkaar toe. Het onderste – omhoogstijgende – is Qian, de hemel. Het bovenste, – neerzinkende – is Kun, de aarde. Zo verenigen zich de beide oermachten, en alle dingen komen door onderling contact tot ontwikkeling – wat overeenkomt met de toestand aan het begin van het jaar.
Toegepast op het gebied van de mensenwereld – wat betreft de lijn op de vijfde plaats, die de vorst voorstelt en die op de tweede plaats, welke de beambte weergeeft – valt een eenheid te constateren tussen hoog en laag, die hun wil op een gemeenschappelijk doel gericht hebben. Over de positie der beide trigrammen binnen (d.i. onder) en buiten (d.i. boven) valt het volgende op te merken: Binnen is de Jang-kracht, buiten de Jin-kracht. Dit wijst op een onderscheid in rang tussen de heersende Jang-kracht in het centrum en de afhankelijke Jin-kracht aan de periferie; wat nader betoond wordt door de respectieve eigenschappen der beide trigrammen: kracht en toewijding. Ook deze positie is voor beide partijen gunstig.
In verband met de politiek valt er nog een opmerking te maken over het verschil in waarde tussen de door de lichte lijnen weergegeven ‘edelen’ en de door de donkere lijnen gesymboliseerde ‘gemenen’. De edelen zijn in het centrum van macht en invloed, de gemenen zijn buiten en onderworpen aan de wil der edelen. Ook dat komt het geheel ten goede.
De beweging van het hexagram in zijn geheel resulteert ten slotte in een zegevierend opstijgen van de principes van het goede en een zich terugtrekken van de principes van het gemene, die het onderspit delven.
Dat alles wordt niet willekeurig gedaan, doch ligt besloten in de tijd. Het is de lentetijd, in het jaar èn in de geschiedenis, die door dit hexagram wordt gesymboliseerd.
het Beeld van hexagram de Vrede zis:

天地交泰,后以财成天地之道,辅相天地之宜,以左右民。

Hemel en aarde verenigen zich: het beeld van de Vrede.
Zo verdeelt en voltooit de heerser
De loop van hemel en aarde;
Hij bestuurt en ordent de gaven van hemel en aarde
En staat zo het volk bij.



Hemel en aarde verkeren met elkaar en verenigen hun werkingen. Dat geeft een periode van algemene bloei en voorspoed. Deze krachtstroom moet door de opperheer der mensen worden geregeld. Dat geschiedt door indeling. Zo wordt de eenvormige tijd overeenkomstig de verschijnselen die hij teweegbrengt door de mens in jaargetijden ingedeeld, en de ongedifferentieerde ruimte door menselijke bepalingen in windstreken onderscheiden. Op deze wijze wordt de natuur, met haar overweldigende overvloed van verschijnselen, begrensd en bedwongen. Aan de andere kant moet de natuur worden ondersteund bij haar voortbrengen. Dat geschiedt wanneer men de voortbrengselen aanpast aan de juiste tijd en de juiste plaats. Daardoor wordt de natuurlijke opbrengst verhoogd. Deze activiteit, die de natuur bedwingt en helpt, is het werken aan de natuur, dat de mens ten goede komt.




het kernhexagram:
归妹
54. Gui Mei
het Huwende Meisje

C
De basistrigrammen
Een hexagram bevat veel informatie. De meest aan de oppervlakte liggende informatie vinden we als we een hexagram in twee stukjes van elk drie lijnen opdelen; we zien dan de twee zogenaamde ‘trigrammen’ waar het hexagram uit bestaat. Er is een bovenste trigram en een onderste trigram: het bovenste trigram vertelt iets over je omgeving in relatie tot je situatie; deze gaat vaak over alles buiten jou. Het onderste trigram stelt jou voor, de vraagsteller, en vertelt iets over jezelf en je eigen houding. Mocht de vraag over iets of iemand anders gaan, dan is het onderste trigram die ander en het bovenste trigram alles buiten die ander, bijvoorbeeld een beoogde zakenpartner of een doel dat bereikt wil worden. Ook staan de twee trigrammen tot elkaar als oorzaak en gevolg – het onderste trigram is dan de oorzaak, het bovenste het gevolg.
De waarde van de acht trigrammen kan moeilijk onderschat worden. Ze zijn het fundament van de Yijing, en in de huidige indeling van het boek lijkt de volgorde van de hexagrammen dan ook op geheimzinnige wijze bepaald te worden door de trigrammen waaruit de hexagrammen zijn opgebouwd. Samen met de leer van de Vijf Fasen vormen de acht trigrammen de belangrijkste kern van het Chinese gedachtegoed. Ze worden toegepast bij feng shui (de eeuwenoude leer voor de plaatsing van huis en graf), bij verschillende vormen van Chinese astrologie, de traditionele Chinese geneeskunde, en er is zelfs een vorm van verdedigingskunst, Baguazhang, die geheel is afgestemd op de acht trigrammen. Wie zich gaat verdiepen in de Chinese filosofie zal altijd de acht trigrammen en hun associaties tegenkomen. Ze worden gekoppeld aan de acht windrichtingen, aan lichaamsdelen, getallen, landkenmerken, geur, kleur en smaak, kortom, ze vormen een belangrijke bron voor het systematiseren van vele dingen.

Fu Xi 'Earlier Heaven' bagua arrangement

Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.
☰ De Hemel als bovenste basistrigram:
• Wat het vraagt: neem de leiding in je situatie. Geef sturing aan anderen, zet jezelf doelbewust in om je gekozen doel te bereiken. Focus je op externe factoren die leiding nodig hebben. Maak je intentie en ideeën duidelijk. Treed krachtig en sterk op.
• Wat het laat zien: mannelijke dominantie buiten jou, een wilskrachtige persoon of omgeving, een door ratio gedreven externe factor die wil sturen. Een vaderfiguur.
• Hoe je het uit: Hemel als bovenste trigram kan betekenen dat je plannen wilt uitvoeren; je hebt ideeën en wilt iets opzetten dat erkenning in je omgeving, en wellicht in de maatschappij geeft. Je wilt geestelijke waarden uitdragen in de wereld. Je wilt iets betekenen. In het uiterste geval kan het betekenen dat je drammerig bent, en koppig.

☰ De Hemel als onderste basistrigram:
• Wat het vraagt: vind je innerlijke drijfveer. Focus op je intentie, je motivatie en je doel. Richt je op je innerlijke kracht die alles in beweging zet, de onzichtbare energie die zorgt dat de dingen lo- pen volgens jouw plan. Gebruik je hoofd, je intellect. Wees innerlijk sterk.
• Wat het laat zien: innerlijke kracht, rationaliteit en focus op aspecten in jezelf. Leiding nemen over jezelf, de spiritualiteit ach- ter je handelen.
• Hoe je het uit: een innerlijke kracht die je zelfverzekerd en beslist maakt. Je hebt energie in je, maar voelt niet direct de behoefte daar concreet iets mee te doen. Het is je drijfveer, je motivatie. Je bent je eigen leider, en onafhankelijk van anderen. In het uiterste geval kan het betekenen dat je egoïstisch bent, en een binnenvetter.

☰ De Hemel als bovenste kerntrigram:
er is een drang om als leider op te treden of om de eigen creativiteit te laten zien. Je hebt ideeën die je wilt verwezenlijken, maar ze blijven in de conceptfase.

☰ De Hemel als onderste kerntrigram:
er is een sterke vaderbinding, of binding met het vaderlijke. De inspiratie die je van binnen voelt kan niet benut worden. Je hebt een richting maar geen doel.

☰ De Hemel als omhullend trigram:
Er is een sterke, mannelijke invloed die zijn wil oplegt. De
ratio heeft de overhand. Er wordt meer gedacht in abstracte theorieën waarbij de dagelijkse praktijk niet als leidend wordt gezien. Ideeën zonder concretisering zijn een belemmerende factor.

Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.


Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.
het Teken:

de basistrigrammen:
   boven Trigram Kun , het Ontvangende, de aarde
   beneden Trigram Qian , het Scheppende, de hemel

de kerntrigrammen:
   boven Trigram Zhen , het Opwindende, de donder
   beneden Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer

de omhullende trigrammen:
   boven Trigram Zhen , het Opwindende, de donder
   beneden Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer

Het Ontvangende, waarvan de beweging neerwaarts gericht is, bevindt zich boven; het Scheppende, waarvan de beweging omhoog stijgt, is beneden. Hun invloeden ontmoeten elkaar derhalve en zijn in harmonie, zodat alle wezens bloeien en gedijen. Het teken houdt verband met de eerste maand (februari-maart), waarin de krachten van de natuur de nieuwe lente voorbereiden.

De volgorde:
Goede manieren en tevredenheid brengen rust; daarom is het volgende teken: ‘de Vrede’. Vrede beduidt verbinding, samenhang.

Het Chinese woord Tai is niet gemakkelijk te vertalen. Het betekent tevredenheid, rust, vrede – en wel in de positieve zin van een onafgebroken, door niets gestoorde verbinding, die bloei en grootheid bewerkt. De bewegingsrichting van het onderste trigram Qian is: omhoog; die van het bovenste, Kun, is: omlaag; zo komen ze elkander tegemoet.
De eerste maand (4 februari-4 maart) staat in dit teken.

Vermengde tekens:
De tekens ‘Stilstand’ en ‘Vrede’ zijn wat karakter betreft het tegengestelde van elkaar.


het Oordeel:

泰:小往大来,吉亨。

De Vrede. Het kleine gaat heen, het grote komt naderbij.
Heil! Welslagen!



Het teken duidt in de natuur op een tijd waarin men wel zegt dat 'de hemel op aarde' is. De hemel heeft zich onder de aarde gesteld. Zo verenigen hun krachten zich in innige harmonie. Daardoor ontstaat vrede en zegen voor alle wezens.
In de mensenwereld is het een tijd van sociale eendracht. De hooggeplaatsten buigen zich over naar de laaggeplaatsten, de laaggeplaatsten en de eenvoudige lieden zijn de hooggeplaatsten vriendschappelijk gezind, zodat er een einde komt aan alle veten.
Binnen, in het centrum, op de doorslaggevende plaats, is het lichte; het donkere is buiten. Zo heeft het lichte een krachtige werking, en het donkere is meegaand. Op deze wijze zijn beide partijen gebaat. Als de goeden in de maatschappij een centrale positie innemen en de macht in handen hebben, worden ook de slechten beter onder hun invloed. Als in de mens de van de hemel komende geest heerst, dan komt ook de zinnelijkheid onder zijn invloed, en vindt zij de haar passende plaats. De afzonderlijke lijnen komen van beneden af het teken binnen en verlaten het van boven weer. De kleinen, de zwakken, de slechten zijn hier dus aan het weggaan, en de groten, de sterken, de goeden zijn bezig omhoog te komen. Dat brengt heil en welslagen.

Commentaar op de Beslissing:

泰,小往大来,吉亨。则是天地交,而万物通也;上下交,而其志同也。内阳而外阴,内健而外顺,内君子而外小人,君子道长,小人道消也。

De Vrede: ‘Het kleine gaat heen, het grote komt naderbij. Heil!
Welslagen!’
Op deze wijze verenigen zich hemel en aarde, en alle wezens komen met elkaar in contact.
Hoog en laag verenigen zich en hun wil is gemeenzaam. Binnen is het lichte, buiten het schaduwrijke; binnen kracht en buiten toewijding; binnen de edele en buiten de gemene. De weg van de edele is aan het toenemen, de weg van de gemene is aan het afnemen.
 


Niet alleen in zijn globaal aspect maar ook als een der ‘kalender’-tekens wordt het hexagram zo opgevat, dat de sterke lijnen, die van onderaf zijn binnengetreden, aan het opstijgen zijn, terwijl de zwakke lijnen zich aan de bovenzijde uit het teken terugtrekken.
Vandaar ‘het kleine gaat heen, het grote komt naderbij’.
Een andere opvatting wordt afgeleid uit de beweging der beide trigrammen naar elkaar toe. Het onderste – omhoogstijgende – is Qian, de hemel. Het bovenste, – neerzinkende – is Kun, de aarde. Zo verenigen zich de beide oermachten, en alle dingen komen door onderling contact tot ontwikkeling – wat overeenkomt met de toestand aan het begin van het jaar.
Toegepast op het gebied van de mensenwereld – wat betreft de lijn op de vijfde plaats, die de vorst voorstelt en die op de tweede plaats, welke de beambte weergeeft – valt een eenheid te constateren tussen hoog en laag, die hun wil op een gemeenschappelijk doel gericht hebben. Over de positie der beide trigrammen binnen (d.i. onder) en buiten (d.i. boven) valt het volgende op te merken: Binnen is de Jang-kracht, buiten de Jin-kracht. Dit wijst op een onderscheid in rang tussen de heersende Jang-kracht in het centrum en de afhankelijke Jin-kracht aan de periferie; wat nader betoond wordt door de respectieve eigenschappen der beide trigrammen: kracht en toewijding. Ook deze positie is voor beide partijen gunstig.
In verband met de politiek valt er nog een opmerking te maken over het verschil in waarde tussen de door de lichte lijnen weergegeven ‘edelen’ en de door de donkere lijnen gesymboliseerde ‘gemenen’. De edelen zijn in het centrum van macht en invloed, de gemenen zijn buiten en onderworpen aan de wil der edelen. Ook dat komt het geheel ten goede.
De beweging van het hexagram in zijn geheel resulteert ten slotte in een zegevierend opstijgen van de principes van het goede en een zich terugtrekken van de principes van het gemene, die het onderspit delven.
Dat alles wordt niet willekeurig gedaan, doch ligt besloten in de tijd. Het is de lentetijd, in het jaar èn in de geschiedenis, die door dit hexagram wordt gesymboliseerd.


het Beeld:

天地交泰,后以财成天地之道,辅相天地之宜,以左右民。

Hemel en aarde verenigen zich: het beeld van de Vrede.
Zo verdeelt en voltooit de heerser
De loop van hemel en aarde;
Hij bestuurt en ordent de gaven van hemel en aarde
En staat zo het volk bij.



Hemel en aarde verkeren met elkaar en verenigen hun werkingen. Dat geeft een periode van algemene bloei en voorspoed. Deze krachtstroom moet door de opperheer der mensen worden geregeld. Dat geschiedt door indeling. Zo wordt de eenvormige tijd overeenkomstig de verschijnselen die hij teweegbrengt door de mens in jaargetijden ingedeeld, en de ongedifferentieerde ruimte door menselijke bepalingen in windstreken onderscheiden. Op deze wijze wordt de natuur, met haar overweldigende overvloed van verschijnselen, begrensd en bedwongen. Aan de andere kant moet de natuur worden ondersteund bij haar voortbrengen. Dat geschiedt wanneer men de voortbrengselen aanpast aan de juiste tijd en de juiste plaats. Daardoor wordt de natuurlijke opbrengst verhoogd. Deze activiteit, die de natuur bedwingt en helpt, is het werken aan de natuur, dat de mens ten goede komt.


de Lijnen:


上六:城复于隍,勿用师。自邑告命,贞吝。

Bovenaan een zes betekent:

De wal valt terug in de vestinggracht.
Gebruik geen legers nu.
Vaardig je bevelen uit in je eigen stad.
Standvastigheid brengt beschaming.



De reeds in het midden van het teken aangeduide terugslag is ingetreden. De stadswal zinkt weer terug in de vestinggracht waaruit hij was opgeworpen. Het noodlot voltrekt zich. In zulk een geval moet men in zijn lot berusten en er niet aan trachten te tornen door er zich met alle geweld tegen te verzetten. Het enige wat nog overblijft is zich in eigen, zeer beperkte kring te handhaven. Door zich op de gewone manier hardnekkig tegen het kwaad te weer te stellen zou men de toestand slechts verergeren, en beschaming zou het gevolg zijn.


een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
六五:帝乙归妹,以祉元吉。

Zes op de vijfde plaats betekent:

De souverein I huwelijkt zijn dochter uit.
Dat brengt zegen en verheven heil!



De souverein I is T'ang, de Voltooier. Hij had bepaald dat de keizerlijke prinsessen, hoewel zij in rang hoger stonden dan de mannen aan wie zij werden uitgehuwelijkt, toch gehoorzaamheid aan hen waren verschuldigd, evenals gewone vrouwen. Ook hier wordt weer gezinspeeld op een oprecht bescheiden vereniging van hoog en laag, die geluk en zegen brengt.


六四:翩翩,不富,以其邻,不戒以孚。

Zes op de vierde plaats betekent:

Hij fladdert omlaag, niet pochend op rijkdom,
Te samen met zijn naaste, argeloos en oprecht.



In tijden van wederkerig vertrouwen komen hooggeplaatste personen heel eenvoudig, en zonder zich op hun rijkdom te beroemen, in contact met lager geplaatsten. Ze worden daartoe niet door de omstandigheden gedwongen, het komt voort uit hun eigen innerlijke overtuiging. Zodoende geschiedt de toenadering geheel ongedwongen.


九三:无平不陂,无往不复,艰贞无咎。勿恤其孚,于食有福。

Negen op de derde plaats betekent:

Geen vlakte waarop geen helling volgt,
Geen heengaan waarop geen terugkeer volgt,
Wie standvastig blijft in gevaar, treft geen blaam.
Beklaag je niet over deze waarheid,
Geniet van het geluk, dat je nog hebt.



Al het aardse is aan verandering onderhevig. Op bloei volgt verval. Dat is de eeuwige wet hier op aarde. Het kwaad kan wel worden teruggedrongen, maar niet blijvend worden uitgeschakeld. Het komt terug. Deze overtuiging zou iemand zwaarmoedig kunnen maken, maar dat moet niet. Het moet er ons alleen voor behoeden, ons door het geluk te laten verblinden. Als men zich bewust blijft van het gevaar blijft men standvastig en maakt men geen fouten. Zolang ons innerlijke wezen sterker en voller blijft dan ons uiterlijk geluk, zolang we innerlijk boven het noodlot staan, zolang blijft het geluk ons trouw.


een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
九二:包荒,用冯河,不遐遗,朋亡,得尚于中行。

Negen op de tweede plaats betekent:

De onbeschaafden in mildheid verdragen,
Vastberaden de rivier doorwaden,
Niet verwaarlozen wat veraf is,
Geen rekening houden met kameraden:
Zo speelt men het wellicht klaar,
In het midden te wandelen.



In tijden van bloei is het vóór alles van belang dat men de innerlijke grootheid bezit om ook onvolwaardigen te verdragen. Immers, een groot meester kent geen onbruikbaar materiaal. Hij kan van alles nog iets maken. Deze breedheid van opvatting is echter geenszins nalatigheid of zwakte. Men moet juist in tijden van bloei steeds bereid zijn zo nodig ook gevaarlijke ondernemingen, zoals het doorwaden van een rivier, te wagen. Evenzo is het van belang niet te verwaarlozen wat veraf is maar met stiptheid voor alles te zorgen. Vooral moet men zich hoeden voor partijgeest en clique-heerschappij. Al komen gelijkgezinden te samen naar voren, zij mogen niet in onderlinge solidariteit een afzonderlijk blok vormen, maar elk moet zijn plicht doen. Deze vier dingen zijn het waardoor men het verborgen gevaar dat in elke vredesperiode op de loer ligt - het gevaar van het gaandeweg en ongemerkt verslappen - kan overwinnen. Op deze wijze vindt men de juiste middenweg voor zijn handelingen.


初九:拔茅茹,以其汇,征吉。

In het begin een negen betekent:

Trekt men kweekgras uit, dan gaat de graszode mee.
Elk op zijn manier. Ondernemingen brengen heil.



In tijden van bloei trekt een bekwaam man, die tot de vervulling van een ambt geroepen wordt, meteen anderen, gelijkgezinden aan, evenals men bij het uittrekken van kweekgras altijd meerdere door de wortels met elkaar verbonden halmen mee uittrekt. In zulke tijden - als er een ruim arbeidsveld voor hem open ligt - is de geest van een bekwaam man erop gericht de wereld in te gaan en iets te presteren.