home
mijn Vragenboek
zoek 'n hexagram stel een vraag teken 'n hexagram
wat is de Yijing? de Tien Vleugels voorwoord van Jung inleiding door Wilhelm US and UK flag over ons
steun onze site
Orakelboek
易經
het Hexagrammenboek

Als je liever handmatig het orakel wilt raadplegen of als je een bepaald hexagram willen nalezen, dan zijn de onderstaande opzoek schema's heel handig.

Orakelmunten

易經
het Hexagrammenboek

Als je liever handmatig het orakel wilt raadplegen of als je een bepaald hexagram willen nalezen, dan zijn de onderstaande opzoek schema's heel handig.






Schema 1,

Selecteer een hexagram middels de trigrammen:


Trigrammemindeling
Trigrammemindeling


Schema 2,

Kies een hexagram uit de onderstaande lijst.
De hexagrammen staan op volgorde van hun rangnummer:








家人

37. Jia Ren

het Gezin (de 'Clan')



<
上九:有孚威如,终吉。

Bovenaan een negen betekent:

Zijn werk dwingt respect af.
Ten slotte komt heil.



Uiteindelijk berust de orde in het gezin op de persoonlijkheid van de heer des huizes. Als hij zijn persoonlijkheid zo ontwikkelt dat hij door de kracht van zijn innerlijke waarachtigheid imponerend werkt, dan gaat in het gezin alles goed. Men moet de verantwoordelijkheid in een vooraanstaande positie zelf op zich nemen.
een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
九五:王假有家,勿恤,往吉。

Negen op de vijfde plaats betekent:

Als een koning nadert hij zijn gezin, vreest niet.
Heil.



Een koning is het beeld van een vaderlijke, innerlijk rijke man. Hij handelt niet zo dat men bang voor hem moet zijn; het hele gezin kan vertrouwen in hem hebben, daar in de omgang liefde heerst. Zijn wezen oefent geheel vanzelf de juiste invloed uit.
六四:富家,大吉。

Zes op de vierde plaats betekent:

Zij is de rijkdom van het huis.
Groot heil!



Het is van de huisvrouw dat de welstand van het gezin afhangt. Welstand heerst overal waar uitgaven en inkomsten in een gezonde verhouding tot elkaar staan. Dat leidt tot groot heil. Overgedragen op het openbare leven wordt hier de trouwe rentmeester bedoeld, die het algemeen welzijn door zijn maatregelen bevordert.
九三:家人嗃嗃,悔厉吉;妇子嘻嘻,终吝。

Negen op de derde plaats betekent:

Als het in het gezin heftig toegaat
Ontstaat berouw over te grote strengheid.
Toch heil!
Als vrouw en kind dartelen en lachen
Leidt dat ten slotte tot beschaming.



In het gezin moet het juiste midden tussen strengheid en toegevendheid heersen. Hardheid tegen het eigen vlees en bloed leidt tot berouw. Het beste is het, vaste lijnen te trekken, waarbinnen aan ieder individueel volle bewegingsvrijheid wordt gelaten. In twijfelachtige gevallen is echter te grote strengheid te verkiezen (ook al maakt men daarbij wel eens een fout), daar zodoende de tucht in de familie tenminste gehandhaafd blijft, terwijl te grote zwakheid tot schande zou leiden.
een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
六二:无攸遂,在中馈,贞吉。

Zes op de tweede plaats betekent:

Zij moet niet toegeven aan haar gril.
Zij moet binnen voor het eten zorgen.
Standvastigheid brengt heil.



De vrouw moet zich altijd richten naar de wil van de heer des huizes, of het nu de vader, de echtgenoot of de volwassen zoon is. Haar plaats is in huis. Hier heeft zij grote en belangrijke plichten, die zij niet eerst behoeft te zoeken. Zij moet zorgen voor de voeding van de haren en voor de offerspijzen. Daardoor wordt zij het middelpunt van het maatschappelijke en godsdienstige leven van het gezin.
Standvastigheid in deze positie brengt heil voor het gehele huis. Overgedragen op algemene verhoudingen wordt hier de raad gegeven niets te forceren, maar zich rustig te beperken tot voor de hand liggende plichten.
初九:闲有家,悔亡。

In het begin een negen betekent:

Vaste afsluiting binnen het gezin. Berouw verdwijnt.



Het gezin moet een vastomlijnde eenheid vormen, waarbinnen elk lid zijn plaats kent. Van het begin af aan moeten de kinderen aan vaste orde worden gewend, nog voordat hun wil zich op iets anders heeft gericht. Als men te laat begint met het doorvoeren van de orde, met andere woorden als de wil der kinderen al verwend is, rebelleren de groot geworden grillen en hartstochten en is er aanleiding tot berouw. Staan we van het begin af aan op orde, dan zal er wel eens aanleiding zijn voor berouw - bij een samenleving in grotere kring is zulks niet te vermijden - maar het berouw verdwijnt altijd weer. Alles komt vanzelf terecht. Want er is niets dat gemakkelijker te vermijden en moeilijker door te voeren is dan 'de wil te breken' van een kind.
het Teken van hexagram het Gezin (de 'Clan') nis:

de basistrigrammen:
   boven Trigram Xun , het Zachtmoedige, de wind
   beneden Trigram Li , het Zich-Hechtende, het vuur

de kerntrigrammen:
   boven Trigram Li , het Zich-Hechtende, het vuur
   beneden Trigram Kan , het Onpeilbare, het water

de omhullende trigrammen:
   boven Trigram Qian , het Scheppende, de hemel
   beneden Trigram Li , het Zich-Hechtende, het vuur

Het teken is een illustratie van de wetten die in de familie gelden. De bovenste sterke lijn stelt de vader voor, de onderste de zoon, de vijfde sterke lijn de echtgenoot, de tweede (weke) lijn de echtgenote. Ofwel de beide sterke lijnen op de vijfde en derde plaats stellen twee broers voor, de daarbij behorende lijnen op de vierde en tweede plaats hun vrouwen, zodat alle familiebetrekkingen en verhoudingen in de familie op zinvolle wijze tot uitdrukking worden gebracht. Elke lijn op zich heeft de met haar plaats overeenkomende natuur. Dat op de zesde plaats, waar men misschien een zwakke lijn zou verwachten, toch een sterke lijn staat, wijst duidelijk op de sterke macht die van het hoofd van de familie moet uitgaan. Deze lijn moet hier niet worden beschouwd in haar hoedanigheid van zesde, maar van bovenste lijn. Dit teken laat zien hoe de wetten die in het gezin werken naar buiten de staat en de wereld in orde houden. De invloed die van het gezin uitgaat wordt gesymboliseerd door het beeld van de wind die door het vuur wordt opgewekt.

De volgorde:
Wie buiten wordt gekwetst, zal zich terugtrekken in zijn gezin. Daarom is het volgende teken: het Gezin.

Vermengde tekens:
Het Gezin is het innerlijke.
 
Het bovenste trigram Xun betekent invloed, het onderste trigram Li betekent klaarheid: het geheel wijst dus op de invloed die innerlijke klaarheid uitstraalt op de buitenwereld.*

____________
*Zoals uit deze verhoudingen blijkt, is het Chinese gezin de patriarchale ‘clan’, die de kiemcel van de patriarchale staat vormt. Deze gedachtegang wordt in het geschrift over de Grote Leer nog uitvoeriger behandeld.
het Oordeel bij hexagram het Gezin (de 'Clan') nis:

家人:利女贞。

Het Gezin.
Bevorderlijk is de standvastigheid van de vrouw.



De grondslag van het gezin is de verhouding tussen man en vrouw. De band die het gezin bijeen houdt ligt in de trouw en de standvastigheid van de vrouw. Haar plaats is binnen (tweede lijn), de plaats van de man buiten (vijfde lijn). Dat man en vrouw hun juiste plaats innemen is in overeenstemming met de grote natuurwetten. In de familie is een sterke autoriteit nodig: dat zijn de ouders. Als de vader werkelijk vader is en de zoon werkelijk zoon, als de oudere broer zijn plaats van oudere broer inneemt en de jongere zijn plaats van jongere broer, als de echtgenoot werkelijk echtgenoot is en de echtgenote echtgenote, dan is het gezin in orde. Is het gezin in orde, dan komen al de maatschappelijke verhoudingen van de mensheid in orde.
Drie van de vijf maatschappelijke verhoudingen vinden wij in het gezin: die tussen vader en zoon: de liefde, tussen man en vrouw: de eerbaarheid, tussen de oudere en de jongere broer: de orde. De liefdevolle eerbied van de zoon wordt vervolgens in de vorm van plichtsgetrouwheid overgebracht op de vorst, de orde en de toegenegenheid der broers in de vorm van trouw aan de vriend, als toegewijdheid aan de superieur. Het gezin is de kiemcel van de maatschappij, de natuurlijke bodem waarop de uitoefening van de morele plichten door natuurlijke genegenheid wordt vergemakkelijkt, zodat in deze beperkte kring de grondslag wordt gelegd van waaruit alles wordt overgebracht op de menselijke verhoudingen in het algemeen.

Commentaar op de Beslissing:

家人,女正位乎内,男正位乎外,男女正,天地之大义也。家人有严君焉,父母之谓也。父父,子子,兄兄,弟弟,夫夫,妇妇,而家道正;正家而天下定矣。

Het Gezin. De juiste plaats van de vrouw is binnen; de juiste plaats van de man is buiten. Dat man en vrouw elk hun juiste plaats hebben is het grootste concept in de natuur. Onder de leden van het gezin bevinden zich strenge heren: dat zijn de ouders. Als de vader in waarheid een vader is en de zoon zoon, als de oudere broer een oudere broer is en de jongere broer een jongere, de echtgenoot echtgenoot en de echtgenote echtgenote, dan is het huis op de juiste weg. – Wanneer men ervoor zorgt dat het huis in orde is, komt de wereld in vaste banen.



Terwijl het oordeel alleen van de standvastigheid van de vrouw spreekt, daar het hexagram uit de oudste twee dochters Xun en Li bestaat, die beide op de hun toekomende plaats staan – de oudste boven, de jongste beneden – gaat de commentaar uit van de beide heren van het hexagram, de negen op de vijfde en de zes op de tweede plaats; vandaar dat hier gesproken wordt van man en vrouw beide, wier juiste plaatsen resp. buiten en binnen zijn. De positie van man en vrouw komt hier overeen met de positie van hemel en aarde; daarom wordt dat het grootste concept in de natuur (woordelijk hemel en aarde) genoemd. De juiste positie van de afzonderlijke lijnen werd hierboven reeds besproken. De invloed die het gezin op de wereld uitoefent, komt overeen met de werking van het vuur dat de wind voortbrengt.
het Beeld van hexagram het Gezin (de 'Clan') nis:

风自火出,家人;君子以言有物,而行有恒。

Wind komt voort uit vuur.
Het beeld van het Gezin.
Zo heeft de edele in zijn woorden: zakelijkheid,
En in zijn levenswandel: duur.



Hitte wekt kracht op: dat is de betekenis van de wind, die door het vuur wordt opgewekt en eruit tevoorschijn komt. Dat is de werking van binnen naar buiten. Hetzelfde is noodzakelijk bij het bestuur van het gezin. Ook hier moet de werking van de eigen persoon op anderen uitgaan. Om zulk een invloed te kunnen uitoefenen, moeten de woorden kracht hebben; dat kunnen ze alleen dan wanneer ze op iets reëels berusten, zoals de vlam op de brandstof. Alleen wanneer de woorden zakelijk zijn en duidelijk betrekking hebben op bepaalde omstandigheden hebben zij invloed. Algemene gesprekken of vermaningen richten totaal niets uit. Verder moeten de woorden worden ondersteund door een onder gelijke omstandigheden gelijk optreden, evenals de wind werkt door zijn duur. Slechts een welbewuste, consequente handelwijze zal indruk maken op de anderen, zodat zij zich kunnen aanpassen en zich er naar richten. Zijn woord en daad niet met elkaar in overeenstemming en consequent, dan blijft de werking uit.




het kernhexagram:
未济
64. Wei Ji
Voor de Voleinding

P
De basistrigrammen
Een hexagram bevat veel informatie. De meest aan de oppervlakte liggende informatie vinden we als we een hexagram in twee stukjes van elk drie lijnen opdelen; we zien dan de twee zogenaamde ‘trigrammen’ waar het hexagram uit bestaat. Er is een bovenste trigram en een onderste trigram: het bovenste trigram vertelt iets over je omgeving in relatie tot je situatie; deze gaat vaak over alles buiten jou. Het onderste trigram stelt jou voor, de vraagsteller, en vertelt iets over jezelf en je eigen houding. Mocht de vraag over iets of iemand anders gaan, dan is het onderste trigram die ander en het bovenste trigram alles buiten die ander, bijvoorbeeld een beoogde zakenpartner of een doel dat bereikt wil worden. Ook staan de twee trigrammen tot elkaar als oorzaak en gevolg – het onderste trigram is dan de oorzaak, het bovenste het gevolg.
De waarde van de acht trigrammen kan moeilijk onderschat worden. Ze zijn het fundament van de Yijing, en in de huidige indeling van het boek lijkt de volgorde van de hexagrammen dan ook op geheimzinnige wijze bepaald te worden door de trigrammen waaruit de hexagrammen zijn opgebouwd. Samen met de leer van de Vijf Fasen vormen de acht trigrammen de belangrijkste kern van het Chinese gedachtegoed. Ze worden toegepast bij feng shui (de eeuwenoude leer voor de plaatsing van huis en graf), bij verschillende vormen van Chinese astrologie, de traditionele Chinese geneeskunde, en er is zelfs een vorm van verdedigingskunst, Baguazhang, die geheel is afgestemd op de acht trigrammen. Wie zich gaat verdiepen in de Chinese filosofie zal altijd de acht trigrammen en hun associaties tegenkomen. Ze worden gekoppeld aan de acht windrichtingen, aan lichaamsdelen, getallen, landkenmerken, geur, kleur en smaak, kortom, ze vormen een belangrijke bron voor het systematiseren van vele dingen.

Fu Xi 'Earlier Heaven' bagua arrangement

Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.
☰ De Hemel als bovenste basistrigram:
• Wat het vraagt: neem de leiding in je situatie. Geef sturing aan anderen, zet jezelf doelbewust in om je gekozen doel te bereiken. Focus je op externe factoren die leiding nodig hebben. Maak je intentie en ideeën duidelijk. Treed krachtig en sterk op.
• Wat het laat zien: mannelijke dominantie buiten jou, een wilskrachtige persoon of omgeving, een door ratio gedreven externe factor die wil sturen. Een vaderfiguur.
• Hoe je het uit: Hemel als bovenste trigram kan betekenen dat je plannen wilt uitvoeren; je hebt ideeën en wilt iets opzetten dat erkenning in je omgeving, en wellicht in de maatschappij geeft. Je wilt geestelijke waarden uitdragen in de wereld. Je wilt iets betekenen. In het uiterste geval kan het betekenen dat je drammerig bent, en koppig.

☰ De Hemel als onderste basistrigram:
• Wat het vraagt: vind je innerlijke drijfveer. Focus op je intentie, je motivatie en je doel. Richt je op je innerlijke kracht die alles in beweging zet, de onzichtbare energie die zorgt dat de dingen lo- pen volgens jouw plan. Gebruik je hoofd, je intellect. Wees innerlijk sterk.
• Wat het laat zien: innerlijke kracht, rationaliteit en focus op aspecten in jezelf. Leiding nemen over jezelf, de spiritualiteit ach- ter je handelen.
• Hoe je het uit: een innerlijke kracht die je zelfverzekerd en beslist maakt. Je hebt energie in je, maar voelt niet direct de behoefte daar concreet iets mee te doen. Het is je drijfveer, je motivatie. Je bent je eigen leider, en onafhankelijk van anderen. In het uiterste geval kan het betekenen dat je egoïstisch bent, en een binnenvetter.

☰ De Hemel als bovenste kerntrigram:
er is een drang om als leider op te treden of om de eigen creativiteit te laten zien. Je hebt ideeën die je wilt verwezenlijken, maar ze blijven in de conceptfase.

☰ De Hemel als onderste kerntrigram:
er is een sterke vaderbinding, of binding met het vaderlijke. De inspiratie die je van binnen voelt kan niet benut worden. Je hebt een richting maar geen doel.

☰ De Hemel als omhullend trigram:
Er is een sterke, mannelijke invloed die zijn wil oplegt. De
ratio heeft de overhand. Er wordt meer gedacht in abstracte theorieën waarbij de dagelijkse praktijk niet als leidend wordt gezien. Ideeën zonder concretisering zijn een belemmerende factor.

Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.


Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.
het Teken:

de basistrigrammen:
   boven Trigram Xun , het Zachtmoedige, de wind
   beneden Trigram Li , het Zich-Hechtende, het vuur

de kerntrigrammen:
   boven Trigram Li , het Zich-Hechtende, het vuur
   beneden Trigram Kan , het Onpeilbare, het water

de omhullende trigrammen:
   boven Trigram Qian , het Scheppende, de hemel
   beneden Trigram Li , het Zich-Hechtende, het vuur

Het teken is een illustratie van de wetten die in de familie gelden. De bovenste sterke lijn stelt de vader voor, de onderste de zoon, de vijfde sterke lijn de echtgenoot, de tweede (weke) lijn de echtgenote. Ofwel de beide sterke lijnen op de vijfde en derde plaats stellen twee broers voor, de daarbij behorende lijnen op de vierde en tweede plaats hun vrouwen, zodat alle familiebetrekkingen en verhoudingen in de familie op zinvolle wijze tot uitdrukking worden gebracht. Elke lijn op zich heeft de met haar plaats overeenkomende natuur. Dat op de zesde plaats, waar men misschien een zwakke lijn zou verwachten, toch een sterke lijn staat, wijst duidelijk op de sterke macht die van het hoofd van de familie moet uitgaan. Deze lijn moet hier niet worden beschouwd in haar hoedanigheid van zesde, maar van bovenste lijn. Dit teken laat zien hoe de wetten die in het gezin werken naar buiten de staat en de wereld in orde houden. De invloed die van het gezin uitgaat wordt gesymboliseerd door het beeld van de wind die door het vuur wordt opgewekt.

De volgorde:
Wie buiten wordt gekwetst, zal zich terugtrekken in zijn gezin. Daarom is het volgende teken: het Gezin.

Vermengde tekens:
Het Gezin is het innerlijke.
 
Het bovenste trigram Xun betekent invloed, het onderste trigram Li betekent klaarheid: het geheel wijst dus op de invloed die innerlijke klaarheid uitstraalt op de buitenwereld.*

____________
*Zoals uit deze verhoudingen blijkt, is het Chinese gezin de patriarchale ‘clan’, die de kiemcel van de patriarchale staat vormt. Deze gedachtegang wordt in het geschrift over de Grote Leer nog uitvoeriger behandeld.


het Oordeel:

家人:利女贞。

Het Gezin.
Bevorderlijk is de standvastigheid van de vrouw.



De grondslag van het gezin is de verhouding tussen man en vrouw. De band die het gezin bijeen houdt ligt in de trouw en de standvastigheid van de vrouw. Haar plaats is binnen (tweede lijn), de plaats van de man buiten (vijfde lijn). Dat man en vrouw hun juiste plaats innemen is in overeenstemming met de grote natuurwetten. In de familie is een sterke autoriteit nodig: dat zijn de ouders. Als de vader werkelijk vader is en de zoon werkelijk zoon, als de oudere broer zijn plaats van oudere broer inneemt en de jongere zijn plaats van jongere broer, als de echtgenoot werkelijk echtgenoot is en de echtgenote echtgenote, dan is het gezin in orde. Is het gezin in orde, dan komen al de maatschappelijke verhoudingen van de mensheid in orde.
Drie van de vijf maatschappelijke verhoudingen vinden wij in het gezin: die tussen vader en zoon: de liefde, tussen man en vrouw: de eerbaarheid, tussen de oudere en de jongere broer: de orde. De liefdevolle eerbied van de zoon wordt vervolgens in de vorm van plichtsgetrouwheid overgebracht op de vorst, de orde en de toegenegenheid der broers in de vorm van trouw aan de vriend, als toegewijdheid aan de superieur. Het gezin is de kiemcel van de maatschappij, de natuurlijke bodem waarop de uitoefening van de morele plichten door natuurlijke genegenheid wordt vergemakkelijkt, zodat in deze beperkte kring de grondslag wordt gelegd van waaruit alles wordt overgebracht op de menselijke verhoudingen in het algemeen.

Commentaar op de Beslissing:

家人,女正位乎内,男正位乎外,男女正,天地之大义也。家人有严君焉,父母之谓也。父父,子子,兄兄,弟弟,夫夫,妇妇,而家道正;正家而天下定矣。

Het Gezin. De juiste plaats van de vrouw is binnen; de juiste plaats van de man is buiten. Dat man en vrouw elk hun juiste plaats hebben is het grootste concept in de natuur. Onder de leden van het gezin bevinden zich strenge heren: dat zijn de ouders. Als de vader in waarheid een vader is en de zoon zoon, als de oudere broer een oudere broer is en de jongere broer een jongere, de echtgenoot echtgenoot en de echtgenote echtgenote, dan is het huis op de juiste weg. – Wanneer men ervoor zorgt dat het huis in orde is, komt de wereld in vaste banen.



Terwijl het oordeel alleen van de standvastigheid van de vrouw spreekt, daar het hexagram uit de oudste twee dochters Xun en Li bestaat, die beide op de hun toekomende plaats staan – de oudste boven, de jongste beneden – gaat de commentaar uit van de beide heren van het hexagram, de negen op de vijfde en de zes op de tweede plaats; vandaar dat hier gesproken wordt van man en vrouw beide, wier juiste plaatsen resp. buiten en binnen zijn. De positie van man en vrouw komt hier overeen met de positie van hemel en aarde; daarom wordt dat het grootste concept in de natuur (woordelijk hemel en aarde) genoemd. De juiste positie van de afzonderlijke lijnen werd hierboven reeds besproken. De invloed die het gezin op de wereld uitoefent, komt overeen met de werking van het vuur dat de wind voortbrengt.


het Beeld:

风自火出,家人;君子以言有物,而行有恒。

Wind komt voort uit vuur.
Het beeld van het Gezin.
Zo heeft de edele in zijn woorden: zakelijkheid,
En in zijn levenswandel: duur.



Hitte wekt kracht op: dat is de betekenis van de wind, die door het vuur wordt opgewekt en eruit tevoorschijn komt. Dat is de werking van binnen naar buiten. Hetzelfde is noodzakelijk bij het bestuur van het gezin. Ook hier moet de werking van de eigen persoon op anderen uitgaan. Om zulk een invloed te kunnen uitoefenen, moeten de woorden kracht hebben; dat kunnen ze alleen dan wanneer ze op iets reëels berusten, zoals de vlam op de brandstof. Alleen wanneer de woorden zakelijk zijn en duidelijk betrekking hebben op bepaalde omstandigheden hebben zij invloed. Algemene gesprekken of vermaningen richten totaal niets uit. Verder moeten de woorden worden ondersteund door een onder gelijke omstandigheden gelijk optreden, evenals de wind werkt door zijn duur. Slechts een welbewuste, consequente handelwijze zal indruk maken op de anderen, zodat zij zich kunnen aanpassen en zich er naar richten. Zijn woord en daad niet met elkaar in overeenstemming en consequent, dan blijft de werking uit.


de Lijnen:


上九:有孚威如,终吉。

Bovenaan een negen betekent:

Zijn werk dwingt respect af.
Ten slotte komt heil.



Uiteindelijk berust de orde in het gezin op de persoonlijkheid van de heer des huizes. Als hij zijn persoonlijkheid zo ontwikkelt dat hij door de kracht van zijn innerlijke waarachtigheid imponerend werkt, dan gaat in het gezin alles goed. Men moet de verantwoordelijkheid in een vooraanstaande positie zelf op zich nemen.


een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
九五:王假有家,勿恤,往吉。

Negen op de vijfde plaats betekent:

Als een koning nadert hij zijn gezin, vreest niet.
Heil.



Een koning is het beeld van een vaderlijke, innerlijk rijke man. Hij handelt niet zo dat men bang voor hem moet zijn; het hele gezin kan vertrouwen in hem hebben, daar in de omgang liefde heerst. Zijn wezen oefent geheel vanzelf de juiste invloed uit.


六四:富家,大吉。

Zes op de vierde plaats betekent:

Zij is de rijkdom van het huis.
Groot heil!



Het is van de huisvrouw dat de welstand van het gezin afhangt. Welstand heerst overal waar uitgaven en inkomsten in een gezonde verhouding tot elkaar staan. Dat leidt tot groot heil. Overgedragen op het openbare leven wordt hier de trouwe rentmeester bedoeld, die het algemeen welzijn door zijn maatregelen bevordert.


九三:家人嗃嗃,悔厉吉;妇子嘻嘻,终吝。

Negen op de derde plaats betekent:

Als het in het gezin heftig toegaat
Ontstaat berouw over te grote strengheid.
Toch heil!
Als vrouw en kind dartelen en lachen
Leidt dat ten slotte tot beschaming.



In het gezin moet het juiste midden tussen strengheid en toegevendheid heersen. Hardheid tegen het eigen vlees en bloed leidt tot berouw. Het beste is het, vaste lijnen te trekken, waarbinnen aan ieder individueel volle bewegingsvrijheid wordt gelaten. In twijfelachtige gevallen is echter te grote strengheid te verkiezen (ook al maakt men daarbij wel eens een fout), daar zodoende de tucht in de familie tenminste gehandhaafd blijft, terwijl te grote zwakheid tot schande zou leiden.


een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
六二:无攸遂,在中馈,贞吉。

Zes op de tweede plaats betekent:

Zij moet niet toegeven aan haar gril.
Zij moet binnen voor het eten zorgen.
Standvastigheid brengt heil.



De vrouw moet zich altijd richten naar de wil van de heer des huizes, of het nu de vader, de echtgenoot of de volwassen zoon is. Haar plaats is in huis. Hier heeft zij grote en belangrijke plichten, die zij niet eerst behoeft te zoeken. Zij moet zorgen voor de voeding van de haren en voor de offerspijzen. Daardoor wordt zij het middelpunt van het maatschappelijke en godsdienstige leven van het gezin.
Standvastigheid in deze positie brengt heil voor het gehele huis. Overgedragen op algemene verhoudingen wordt hier de raad gegeven niets te forceren, maar zich rustig te beperken tot voor de hand liggende plichten.


初九:闲有家,悔亡。

In het begin een negen betekent:

Vaste afsluiting binnen het gezin. Berouw verdwijnt.



Het gezin moet een vastomlijnde eenheid vormen, waarbinnen elk lid zijn plaats kent. Van het begin af aan moeten de kinderen aan vaste orde worden gewend, nog voordat hun wil zich op iets anders heeft gericht. Als men te laat begint met het doorvoeren van de orde, met andere woorden als de wil der kinderen al verwend is, rebelleren de groot geworden grillen en hartstochten en is er aanleiding tot berouw. Staan we van het begin af aan op orde, dan zal er wel eens aanleiding zijn voor berouw - bij een samenleving in grotere kring is zulks niet te vermijden - maar het berouw verdwijnt altijd weer. Alles komt vanzelf terecht. Want er is niets dat gemakkelijker te vermijden en moeilijker door te voeren is dan 'de wil te breken' van een kind.