home
mijn Vragenboek
zoek 'n hexagram stel een vraag teken 'n hexagram
wat is de Yijing? de Tien Vleugels voorwoord van Jung inleiding door Wilhelm US and UK flag over ons
steun onze site
Orakelboek
易經
het Hexagrammenboek

Als je liever handmatig het orakel wilt raadplegen of als je een bepaald hexagram willen nalezen, dan zijn de onderstaande opzoek schema's heel handig.

Orakelmunten

易經
het Hexagrammenboek

Als je liever handmatig het orakel wilt raadplegen of als je een bepaald hexagram willen nalezen, dan zijn de onderstaande opzoek schema's heel handig.






Schema 1,

Selecteer een hexagram middels de trigrammen:


Trigrammemindeling
Trigrammemindeling


Schema 2,

Kies een hexagram uit de onderstaande lijst.
De hexagrammen staan op volgorde van hun rangnummer:









3. Tun

de Aanvangsmoeilijkheid



<
上六:乘马班如,泣血涟如。

Bovenaan een zes betekent:

Paard en wagen gaan uit elkaar.
Bloedige tranen worden vergoten.




Er zijn mensen voor wie de aanvangsmoeilijkheden te zwaar worden. Ze blijven steken en vinden de weg niet meer. Zij leggen het bijltje erbij neer en geven de strijd op. Zulk een verzaking van zijn streven behoort tot het treurigste wat een mens kan overkomen. Daarom maakt Confucius hierbij de opmerking: 'Bloedige tranen worden vergoten: dat mag men niet te lang doen.'*
__________

*: Al is men in de strijd des levens ook op een punt gekomen, dat men geen uitweg meer ziet, en een zucht zich aan de borst ontwringt, als in die beroemde passage van Van Beethovens vijfde symphonie in C mineur: duurzaam mag zulk een toestand nooit zijn. Men moet de paarden van de wilskrachtige gedachten weer inspannen en de strijd ten einde voeren.
'Wer niemals ruht,
Wer mit Herz und Blut
Auf Unmögliches sinnt,
der gewinnt.' (Goethe)
een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
九五:屯其膏,小贞吉,大贞凶。

Negen op de vijfde plaats betekent:

Moeilijkheden bij het zegenen.
Geringe standvastigheid brengt heil,
Grote standvastigheid brengt onheil.




Men bevindt zich in een situatie waarin men geen enkele mogelijkheid heeft zijn goede bedoelingen zo uit te drukken dat ze werkelijk naar buiten toe blijken en begrepen worden. Anderen schuiven zich ertussen en leggen alles wat men doet verkeerd uit. In zo'n geval moet men voorzichtig zijn en niet te haastig voorwaarts gaan. Men mag niet met alle geweld iets groots willen doorzetten, want iets dergelijks gelukt alleen wanneer men het algemene vertrouwen reeds geniet. Slechts in alle stilte, door trouwe, consciëntieuze arbeid, kan men geleidelijk aan bewerken dat de situatie beter wordt en de hinderpalen wegvallen.
六四:乘马班如,求婚媾,往吉,无不利。

Zes op de vierde plaats betekent:

Paard en wagen gaan uit elkaar.
Zoek naar vereniging.
Heengaan brengt heil.
Alles werkt bevorderend.




Men is in een situatie waarin men de plicht heeft om te handelen doch de krachten zijn niet toereikend. Er biedt zich echter een gelegenheid tot het vinden van aansluiting. Die moet men aangrijpen zonder zich door valse schaamte en misplaatste gereserveerdheid te laten weerhouden. Men geeft blijk van innerlijke zuiverheid als men de moed heeft de eerste stap te doen, zelfs wanneer dit met een zekere zelfverloochening gepaard gaat. In een moeilijke situatie is het geen schande zich te laten helpen. Met de juiste helper gaat alles goed.
六三:即鹿无虞,惟入于林中,君子几不如舍,往吝。

Zes op de derde plaats betekent:

Wie het hert jaagt zonder boswachter,
Die verdwaalt slechts in het woud.
De edele verstaat de tekenen des tijds
En houdt zich liever afzijdig.
Zo doorgaan brengt beschaming.




Als men geen gids heeft en in een vreemd bos wil gaan jagen, verdwaalt men. Men moet niet - onbedacht en onberaden - trachten de moeilijkheden waarin men zich bevindt heimelijk te ontlopen. Het noodlot laat zich niet verschalken. Voorbarig handelen zonder het nodige inzicht leidt tot mislukking en schande. Daarom zal de edele, die de kiemen van het komende vermag te onderscheiden, liever afstand doen van een wens dan met alle geweld iets doorzetten waardoor mislukking en beschaming zijn deel zouden worden.
六二:屯如邅如,乘马班如。匪寇婚媾,女子贞不字,十年乃字。

Zes op de tweede plaats betekent:

Moeilijkheden hopen zich op.
Paard en wagen gaan uit elkaar.
Geen rover is hij,
Hij wil een aanzoek doen op de juiste tijd.
Het meisje is kuis, doet geen beloften.
Tien jaren, dan geeft zij haar jawoord.




Men bevindt zich in moeilijkheden en ontmoet hinderpalen op zijn weg. Dan komt er plotseling een nieuwe wending in de situatie, alsof er iemand nadert met paard en wagen, die dan uitspant. Dit geschiedt zo onverwachts dat men de nieuw aangekomene ervan verdenkt een rover te zijn. Gaandeweg blijkt echter dat hij geen kwade bedoelingen heeft maar vriendschappelijke aansluiting zoekt en gaarne wil helpen. Toch neemt men het aanbod niet aan, daar het niet van de goede kant komt, doch men wacht tot de juiste tijd gekomen is. Tien jaren zijn een besloten tijdruimte, een vervulde tijd. Dan keren vanzelf de normale verhoudingen terug en wij kunnen ons verenigen met de vriend, die voor ons bestemd is.
Onder het beeld van een verloofde, die in zware conflicten haar geliefde trouw blijft, wordt hier een raad gegeven voor een bijzondere levensomstandigheid: in moeilijke tijden, wanneer men hinderpalen op zijn weg ontmoet, moet men voorzichtig zijn als er onverwachts hulp geboden wordt van een kant waarmee men geen contact heeft. Men moet dan geen verplichtingen op zich nemen zoals het aanvaarden van een dergelijke hulp zou meebrengen, daar men hierdoor de mogelijkheid van een eigen vrije beslissing zou inboeten. Als men kalm afwacht komen de rustige tijden vanzelf terug en men bereikt wat men gehoopt heeft.

NB. Hier is nog een andere vertaling mogelijk, waardoor de interpretatie anders zou worden:

Moeilijkheden hopen zich op.
Paard en wagen keren om. Was de rover er niet,
Dan kwam de vrijer wel.
Het meisje is trouw, geeft haar jawoord niet.
Tien jaar, dan geeft ze haar jawoord.
een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
初九:磐桓;利居贞,利建侯。

In het begin een negen betekent:

Aarzeling en geremdheid.
Bevorderlijk is het standvastig te blijven.
Bevorderlijk is het helpers aan te stellen.




Als men bij het begin van een onderneming op een hinderpaal stoot moet men de doorgang niet willen forceren, maar voorzichtig halt houden. Men mag zich niet van de wijs laten brengen doch moet aanhoudend en standvastig zijn doel voor ogen houden. Het is belangrijk dat men de juiste helpers weet te vinden. Daarvoor moet men bescheiden met de mensen omgaan en zichzelf niet op een voetstuk plaatsen. Alleen op deze wijze zal men zich de medewerking kunnen verzekeren van mensen met wier hulp men de moeilijkheden het hoofd zal kunnen bieden.
het Teken van hexagram de Aanvangsmoeilijkheid Yis:

de basistrigrammen:
   boven Trigram Kan , het Onpeilbare, het water
   beneden Trigram Zhen , het Opwindende, de donder

de kerntrigrammen:
   boven Trigram Gen , het Stilhouden, de berg
   beneden Trigram Kun , het Ontvangende, de aarde

de omhullende trigrammen:
   boven Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer
   beneden Trigram Zhen , het Opwindende, de donder

De naam van het teken, Tun, stelt eigenlijk een gras voor, dat bij zijn ontspruiten uit de aarde op een hindernis stoot. Vandaar de benaming: Aanvangsmoeilijkheid. Het teken laat zien hoe hemel en aarde de afzonderlijke wezens voortbrengen. Het is hun eerste ontmoeting, die met moeilijkheden verbonden is. Het onderste teken, Zhen, is het Opwindende: zijn beweging gaat naar boven; als beeld heeft het de donder. Het bovenste teken, Kan, is het Onpeilbare, het Gevaarlijke: zijn beweging gaat naar beneden; als beeld heeft het de regen. De situatie wijst dus op dichte, chaotische volheid. Donder en regen vervullen de lucht. Maar er komt licht in de chaos. De beweging, die naar boven gericht is terwijl het onpeilbare omlaag zinkt, komt ten slotte boven het gevaar uit. In het onweer ontladen zich de spanningen, en alles herademt verlicht.

De volgorde:
Wanneer hemel en aarde er zijn, ontstaan de afzonderlijke wezens. Wat de ruimte tussen hemel en aarde vervult, dat zijn de afzonderlijke wezens. Daarom volgt als derde teken de Aanvangsmoeilijkheid. Aanvangsmoeilijkheid is zoveel als vervullen, vol maken.
 
Eigenlijk betekent Tun niet vervullen. Bedoeld is de moeilijkheid, die ontstaat, als hemel en aarde – licht en schaduw – zich voor de eerste maal verenigd hebben en alle wezens verwekt en geboren worden. Dat geeft een chaotische volheid; vandaar dat er bij het teken Tun aan vullen en vervullen wordt gedacht.

Vermengde tekens:
Tun is zichtbaar, heeft echter nog niet zijn woning verloren.
 
Het gras is reeds met de punten uit de aarde tevoorschijn gedrongen, is dus zichtbaar, maar het zit nog in de aarde, zijn oorspronkelijke woning. Het bovenste kernteken (‘berg’) duidt op zichtbaarheid, het onderste (‘aarde’) op de woning.
het Oordeel bij hexagram de Aanvangsmoeilijkheid Yis:

屯:元亨,利贞,勿用有攸往,利建侯。

De Aanvangsmoeilijkheid bewerkt verheven welslagen.
Bevorderend door standvastigheid.
Men moet niets ondernemen.
Het is bevorderlijk helpers aan te stellen.




De tijd waarin iets aan het worden is heeft zijn moeilijkheden. Het is als een eerste bevalling. Maar de moeilijkheden zijn een gevolg van de grote overvloed van al wat daar worstelt om een vorm te vinden. Alles is in beweging, en daarom mag men, ondanks het bestaande gevaar, groot succes verwachten als men standvastigheid bezit. Als iemand door het lot geroepen wordt zulk een moeilijk begin te maken is alles nog ongevormd en duister. Daarom moet men afwachten want elk voorbarig ingrijpen zou mislukking ten gevolge kunnen hebben. Ook is het van groot belang dat men niet alleen blijft. Men moet helpers hebben om samen met hen de chaos te overwinnen. Dat wil echter geenszins zeggen dat men zelf passief moet blijven toezien: integendeel, men moet meehelpen en steeds klaar staan om aan te moedigen en leiding te geven.

Commentaar op de Beslissing:

屯,刚柔始交而难生,动乎险中,大亨贞。雷雨之动满盈,天造草昧,宜建侯而不宁。

De Aanvangsmoeilijkheid; het vaste en het weke verenigen zich voor de eerste maal, en de geboorte is moeilijk.
Beweging te midden van het gevaar brengt welslagen en standvastigheid
De beweging van de donder en de regen vervult de atmosfeer. Als gedurende de scheppingsdaad van de hemel chaos en duisternis heersen, behoort men helpers aan te stellen, zonder zichzelf daarom in slaap te laten wiegen.
 



Het onderste teken is Zhen, de oudste zoon, die door de eerste toenadering tussen de lichte en de donkere kracht ontstaat. Dat duidt op de eerste vereniging. Kan beduidt moeilijkheid, gevaar. Dat duidt op de moeilijkheid van de geboorte.
 
Het onderste trigram, Zhen, is beweging, het bovenste, Kan, gevaar. Er is dus sprake van beweging te midden van gevaar. Daardoor komt men het gevaar te boven. Op deze wijze worden de woorden van de tekst ‘verheven welslagen, bevorderend door standvastigheid’ verklaard.

Ook hier wordt geschetst, hoe de atmosfeer bezwangerd is met moeilijkheden, totdat het onweer zich ontlaadt. Doordat echter als beelden van het teken niet de volgorde: wolken (Kan) boven en donder (Zhen) beneden gekozen is, maar in plaats daarvan eerst de donder en dan de in regen opgeloste wolken als regen worden genoemd, wordt de uiteindelijke werking daarin reeds aangeduid.
Evenals bij een onweer donder en samengepakte wolken aan de ontspanning voorafgaan, zo gaat ook bij de menselijke verhoudingen een periode van chaos vooraf aan de tijden van orde. Dan heeft de heerser, aan wie de ordening van de chaos is toevertrouwd, bekwame helpers nodig. Toch blijft de situatie aanvankelijk ernstig en moeilijk. Men mag zich niet op anderen willen verlaten. Dit wordt aangegeven door de beide heren van het teken. Als de negen in het begin de bekwame helper beduidt, wiens hulp men in zulke gevaarlijke tijden moet inroepen, dan betekent de negen op de vijfde plaats, dat men nog moeilijkheden te overwinnen heeft, zodat men zich niet aan rust kan overgeven. De negen op de vijfde plaats moet ten gevolge van de moeilijke situatie op de oplossing blijven wachten. Hij mag nog niet rusten.
het Beeld van hexagram de Aanvangsmoeilijkheid Yis:

云,雷,屯;君子以经纶。

Wolken en donder: het beeld van de Aanvangsmoeilijkheid.
Zo werkt de edele ontwarrend en ordenend.




Wolken en donder worden voorgesteld door bepaalde lijnornamenten; dat wil zeggen dat de chaos van de aanvangsmoeilijkheid de orde reeds impliceert. Zo moet de edele de chaotische overvloed in zulke aanvangstijden indelen en ordenen gelijk men de zijden draden van een kluwen ontwart en tot koorden samenvlecht. Men moet, om in het oneindige de weg te vinden, weten te onderscheiden en te verbinden.




het kernhexagram:

23. Bo
de Versplintering

!
De basistrigrammen
Een hexagram bevat veel informatie. De meest aan de oppervlakte liggende informatie vinden we als we een hexagram in twee stukjes van elk drie lijnen opdelen; we zien dan de twee zogenaamde ‘trigrammen’ waar het hexagram uit bestaat. Er is een bovenste trigram en een onderste trigram: het bovenste trigram vertelt iets over je omgeving in relatie tot je situatie; deze gaat vaak over alles buiten jou. Het onderste trigram stelt jou voor, de vraagsteller, en vertelt iets over jezelf en je eigen houding. Mocht de vraag over iets of iemand anders gaan, dan is het onderste trigram die ander en het bovenste trigram alles buiten die ander, bijvoorbeeld een beoogde zakenpartner of een doel dat bereikt wil worden. Ook staan de twee trigrammen tot elkaar als oorzaak en gevolg – het onderste trigram is dan de oorzaak, het bovenste het gevolg.
De waarde van de acht trigrammen kan moeilijk onderschat worden. Ze zijn het fundament van de Yijing, en in de huidige indeling van het boek lijkt de volgorde van de hexagrammen dan ook op geheimzinnige wijze bepaald te worden door de trigrammen waaruit de hexagrammen zijn opgebouwd. Samen met de leer van de Vijf Fasen vormen de acht trigrammen de belangrijkste kern van het Chinese gedachtegoed. Ze worden toegepast bij feng shui (de eeuwenoude leer voor de plaatsing van huis en graf), bij verschillende vormen van Chinese astrologie, de traditionele Chinese geneeskunde, en er is zelfs een vorm van verdedigingskunst, Baguazhang, die geheel is afgestemd op de acht trigrammen. Wie zich gaat verdiepen in de Chinese filosofie zal altijd de acht trigrammen en hun associaties tegenkomen. Ze worden gekoppeld aan de acht windrichtingen, aan lichaamsdelen, getallen, landkenmerken, geur, kleur en smaak, kortom, ze vormen een belangrijke bron voor het systematiseren van vele dingen.

Fu Xi 'Earlier Heaven' bagua arrangement

Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.
☰ De Hemel als bovenste basistrigram:
• Wat het vraagt: neem de leiding in je situatie. Geef sturing aan anderen, zet jezelf doelbewust in om je gekozen doel te bereiken. Focus je op externe factoren die leiding nodig hebben. Maak je intentie en ideeën duidelijk. Treed krachtig en sterk op.
• Wat het laat zien: mannelijke dominantie buiten jou, een wilskrachtige persoon of omgeving, een door ratio gedreven externe factor die wil sturen. Een vaderfiguur.
• Hoe je het uit: Hemel als bovenste trigram kan betekenen dat je plannen wilt uitvoeren; je hebt ideeën en wilt iets opzetten dat erkenning in je omgeving, en wellicht in de maatschappij geeft. Je wilt geestelijke waarden uitdragen in de wereld. Je wilt iets betekenen. In het uiterste geval kan het betekenen dat je drammerig bent, en koppig.

☰ De Hemel als onderste basistrigram:
• Wat het vraagt: vind je innerlijke drijfveer. Focus op je intentie, je motivatie en je doel. Richt je op je innerlijke kracht die alles in beweging zet, de onzichtbare energie die zorgt dat de dingen lo- pen volgens jouw plan. Gebruik je hoofd, je intellect. Wees innerlijk sterk.
• Wat het laat zien: innerlijke kracht, rationaliteit en focus op aspecten in jezelf. Leiding nemen over jezelf, de spiritualiteit ach- ter je handelen.
• Hoe je het uit: een innerlijke kracht die je zelfverzekerd en beslist maakt. Je hebt energie in je, maar voelt niet direct de behoefte daar concreet iets mee te doen. Het is je drijfveer, je motivatie. Je bent je eigen leider, en onafhankelijk van anderen. In het uiterste geval kan het betekenen dat je egoïstisch bent, en een binnenvetter.

☰ De Hemel als bovenste kerntrigram:
er is een drang om als leider op te treden of om de eigen creativiteit te laten zien. Je hebt ideeën die je wilt verwezenlijken, maar ze blijven in de conceptfase.

☰ De Hemel als onderste kerntrigram:
er is een sterke vaderbinding, of binding met het vaderlijke. De inspiratie die je van binnen voelt kan niet benut worden. Je hebt een richting maar geen doel.

☰ De Hemel als omhullend trigram:
Er is een sterke, mannelijke invloed die zijn wil oplegt. De
ratio heeft de overhand. Er wordt meer gedacht in abstracte theorieën waarbij de dagelijkse praktijk niet als leidend wordt gezien. Ideeën zonder concretisering zijn een belemmerende factor.

Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.


Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.
het Teken:

de basistrigrammen:
   boven Trigram Kan , het Onpeilbare, het water
   beneden Trigram Zhen , het Opwindende, de donder

de kerntrigrammen:
   boven Trigram Gen , het Stilhouden, de berg
   beneden Trigram Kun , het Ontvangende, de aarde

de omhullende trigrammen:
   boven Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer
   beneden Trigram Zhen , het Opwindende, de donder

De naam van het teken, Tun, stelt eigenlijk een gras voor, dat bij zijn ontspruiten uit de aarde op een hindernis stoot. Vandaar de benaming: Aanvangsmoeilijkheid. Het teken laat zien hoe hemel en aarde de afzonderlijke wezens voortbrengen. Het is hun eerste ontmoeting, die met moeilijkheden verbonden is. Het onderste teken, Zhen, is het Opwindende: zijn beweging gaat naar boven; als beeld heeft het de donder. Het bovenste teken, Kan, is het Onpeilbare, het Gevaarlijke: zijn beweging gaat naar beneden; als beeld heeft het de regen. De situatie wijst dus op dichte, chaotische volheid. Donder en regen vervullen de lucht. Maar er komt licht in de chaos. De beweging, die naar boven gericht is terwijl het onpeilbare omlaag zinkt, komt ten slotte boven het gevaar uit. In het onweer ontladen zich de spanningen, en alles herademt verlicht.

De volgorde:
Wanneer hemel en aarde er zijn, ontstaan de afzonderlijke wezens. Wat de ruimte tussen hemel en aarde vervult, dat zijn de afzonderlijke wezens. Daarom volgt als derde teken de Aanvangsmoeilijkheid. Aanvangsmoeilijkheid is zoveel als vervullen, vol maken.
 
Eigenlijk betekent Tun niet vervullen. Bedoeld is de moeilijkheid, die ontstaat, als hemel en aarde – licht en schaduw – zich voor de eerste maal verenigd hebben en alle wezens verwekt en geboren worden. Dat geeft een chaotische volheid; vandaar dat er bij het teken Tun aan vullen en vervullen wordt gedacht.

Vermengde tekens:
Tun is zichtbaar, heeft echter nog niet zijn woning verloren.
 
Het gras is reeds met de punten uit de aarde tevoorschijn gedrongen, is dus zichtbaar, maar het zit nog in de aarde, zijn oorspronkelijke woning. Het bovenste kernteken (‘berg’) duidt op zichtbaarheid, het onderste (‘aarde’) op de woning.


het Oordeel:

屯:元亨,利贞,勿用有攸往,利建侯。

De Aanvangsmoeilijkheid bewerkt verheven welslagen.
Bevorderend door standvastigheid.
Men moet niets ondernemen.
Het is bevorderlijk helpers aan te stellen.




De tijd waarin iets aan het worden is heeft zijn moeilijkheden. Het is als een eerste bevalling. Maar de moeilijkheden zijn een gevolg van de grote overvloed van al wat daar worstelt om een vorm te vinden. Alles is in beweging, en daarom mag men, ondanks het bestaande gevaar, groot succes verwachten als men standvastigheid bezit. Als iemand door het lot geroepen wordt zulk een moeilijk begin te maken is alles nog ongevormd en duister. Daarom moet men afwachten want elk voorbarig ingrijpen zou mislukking ten gevolge kunnen hebben. Ook is het van groot belang dat men niet alleen blijft. Men moet helpers hebben om samen met hen de chaos te overwinnen. Dat wil echter geenszins zeggen dat men zelf passief moet blijven toezien: integendeel, men moet meehelpen en steeds klaar staan om aan te moedigen en leiding te geven.

Commentaar op de Beslissing:

屯,刚柔始交而难生,动乎险中,大亨贞。雷雨之动满盈,天造草昧,宜建侯而不宁。

De Aanvangsmoeilijkheid; het vaste en het weke verenigen zich voor de eerste maal, en de geboorte is moeilijk.
Beweging te midden van het gevaar brengt welslagen en standvastigheid
De beweging van de donder en de regen vervult de atmosfeer. Als gedurende de scheppingsdaad van de hemel chaos en duisternis heersen, behoort men helpers aan te stellen, zonder zichzelf daarom in slaap te laten wiegen.
 



Het onderste teken is Zhen, de oudste zoon, die door de eerste toenadering tussen de lichte en de donkere kracht ontstaat. Dat duidt op de eerste vereniging. Kan beduidt moeilijkheid, gevaar. Dat duidt op de moeilijkheid van de geboorte.
 
Het onderste trigram, Zhen, is beweging, het bovenste, Kan, gevaar. Er is dus sprake van beweging te midden van gevaar. Daardoor komt men het gevaar te boven. Op deze wijze worden de woorden van de tekst ‘verheven welslagen, bevorderend door standvastigheid’ verklaard.

Ook hier wordt geschetst, hoe de atmosfeer bezwangerd is met moeilijkheden, totdat het onweer zich ontlaadt. Doordat echter als beelden van het teken niet de volgorde: wolken (Kan) boven en donder (Zhen) beneden gekozen is, maar in plaats daarvan eerst de donder en dan de in regen opgeloste wolken als regen worden genoemd, wordt de uiteindelijke werking daarin reeds aangeduid.
Evenals bij een onweer donder en samengepakte wolken aan de ontspanning voorafgaan, zo gaat ook bij de menselijke verhoudingen een periode van chaos vooraf aan de tijden van orde. Dan heeft de heerser, aan wie de ordening van de chaos is toevertrouwd, bekwame helpers nodig. Toch blijft de situatie aanvankelijk ernstig en moeilijk. Men mag zich niet op anderen willen verlaten. Dit wordt aangegeven door de beide heren van het teken. Als de negen in het begin de bekwame helper beduidt, wiens hulp men in zulke gevaarlijke tijden moet inroepen, dan betekent de negen op de vijfde plaats, dat men nog moeilijkheden te overwinnen heeft, zodat men zich niet aan rust kan overgeven. De negen op de vijfde plaats moet ten gevolge van de moeilijke situatie op de oplossing blijven wachten. Hij mag nog niet rusten.


het Beeld:

云,雷,屯;君子以经纶。

Wolken en donder: het beeld van de Aanvangsmoeilijkheid.
Zo werkt de edele ontwarrend en ordenend.




Wolken en donder worden voorgesteld door bepaalde lijnornamenten; dat wil zeggen dat de chaos van de aanvangsmoeilijkheid de orde reeds impliceert. Zo moet de edele de chaotische overvloed in zulke aanvangstijden indelen en ordenen gelijk men de zijden draden van een kluwen ontwart en tot koorden samenvlecht. Men moet, om in het oneindige de weg te vinden, weten te onderscheiden en te verbinden.


de Lijnen:


上六:乘马班如,泣血涟如。

Bovenaan een zes betekent:

Paard en wagen gaan uit elkaar.
Bloedige tranen worden vergoten.




Er zijn mensen voor wie de aanvangsmoeilijkheden te zwaar worden. Ze blijven steken en vinden de weg niet meer. Zij leggen het bijltje erbij neer en geven de strijd op. Zulk een verzaking van zijn streven behoort tot het treurigste wat een mens kan overkomen. Daarom maakt Confucius hierbij de opmerking: 'Bloedige tranen worden vergoten: dat mag men niet te lang doen.'*
__________

*: Al is men in de strijd des levens ook op een punt gekomen, dat men geen uitweg meer ziet, en een zucht zich aan de borst ontwringt, als in die beroemde passage van Van Beethovens vijfde symphonie in C mineur: duurzaam mag zulk een toestand nooit zijn. Men moet de paarden van de wilskrachtige gedachten weer inspannen en de strijd ten einde voeren.
'Wer niemals ruht,
Wer mit Herz und Blut
Auf Unmögliches sinnt,
der gewinnt.' (Goethe)


een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
九五:屯其膏,小贞吉,大贞凶。

Negen op de vijfde plaats betekent:

Moeilijkheden bij het zegenen.
Geringe standvastigheid brengt heil,
Grote standvastigheid brengt onheil.




Men bevindt zich in een situatie waarin men geen enkele mogelijkheid heeft zijn goede bedoelingen zo uit te drukken dat ze werkelijk naar buiten toe blijken en begrepen worden. Anderen schuiven zich ertussen en leggen alles wat men doet verkeerd uit. In zo'n geval moet men voorzichtig zijn en niet te haastig voorwaarts gaan. Men mag niet met alle geweld iets groots willen doorzetten, want iets dergelijks gelukt alleen wanneer men het algemene vertrouwen reeds geniet. Slechts in alle stilte, door trouwe, consciëntieuze arbeid, kan men geleidelijk aan bewerken dat de situatie beter wordt en de hinderpalen wegvallen.


六四:乘马班如,求婚媾,往吉,无不利。

Zes op de vierde plaats betekent:

Paard en wagen gaan uit elkaar.
Zoek naar vereniging.
Heengaan brengt heil.
Alles werkt bevorderend.




Men is in een situatie waarin men de plicht heeft om te handelen doch de krachten zijn niet toereikend. Er biedt zich echter een gelegenheid tot het vinden van aansluiting. Die moet men aangrijpen zonder zich door valse schaamte en misplaatste gereserveerdheid te laten weerhouden. Men geeft blijk van innerlijke zuiverheid als men de moed heeft de eerste stap te doen, zelfs wanneer dit met een zekere zelfverloochening gepaard gaat. In een moeilijke situatie is het geen schande zich te laten helpen. Met de juiste helper gaat alles goed.


六三:即鹿无虞,惟入于林中,君子几不如舍,往吝。

Zes op de derde plaats betekent:

Wie het hert jaagt zonder boswachter,
Die verdwaalt slechts in het woud.
De edele verstaat de tekenen des tijds
En houdt zich liever afzijdig.
Zo doorgaan brengt beschaming.




Als men geen gids heeft en in een vreemd bos wil gaan jagen, verdwaalt men. Men moet niet - onbedacht en onberaden - trachten de moeilijkheden waarin men zich bevindt heimelijk te ontlopen. Het noodlot laat zich niet verschalken. Voorbarig handelen zonder het nodige inzicht leidt tot mislukking en schande. Daarom zal de edele, die de kiemen van het komende vermag te onderscheiden, liever afstand doen van een wens dan met alle geweld iets doorzetten waardoor mislukking en beschaming zijn deel zouden worden.


六二:屯如邅如,乘马班如。匪寇婚媾,女子贞不字,十年乃字。

Zes op de tweede plaats betekent:

Moeilijkheden hopen zich op.
Paard en wagen gaan uit elkaar.
Geen rover is hij,
Hij wil een aanzoek doen op de juiste tijd.
Het meisje is kuis, doet geen beloften.
Tien jaren, dan geeft zij haar jawoord.




Men bevindt zich in moeilijkheden en ontmoet hinderpalen op zijn weg. Dan komt er plotseling een nieuwe wending in de situatie, alsof er iemand nadert met paard en wagen, die dan uitspant. Dit geschiedt zo onverwachts dat men de nieuw aangekomene ervan verdenkt een rover te zijn. Gaandeweg blijkt echter dat hij geen kwade bedoelingen heeft maar vriendschappelijke aansluiting zoekt en gaarne wil helpen. Toch neemt men het aanbod niet aan, daar het niet van de goede kant komt, doch men wacht tot de juiste tijd gekomen is. Tien jaren zijn een besloten tijdruimte, een vervulde tijd. Dan keren vanzelf de normale verhoudingen terug en wij kunnen ons verenigen met de vriend, die voor ons bestemd is.
Onder het beeld van een verloofde, die in zware conflicten haar geliefde trouw blijft, wordt hier een raad gegeven voor een bijzondere levensomstandigheid: in moeilijke tijden, wanneer men hinderpalen op zijn weg ontmoet, moet men voorzichtig zijn als er onverwachts hulp geboden wordt van een kant waarmee men geen contact heeft. Men moet dan geen verplichtingen op zich nemen zoals het aanvaarden van een dergelijke hulp zou meebrengen, daar men hierdoor de mogelijkheid van een eigen vrije beslissing zou inboeten. Als men kalm afwacht komen de rustige tijden vanzelf terug en men bereikt wat men gehoopt heeft.

NB. Hier is nog een andere vertaling mogelijk, waardoor de interpretatie anders zou worden:

Moeilijkheden hopen zich op.
Paard en wagen keren om. Was de rover er niet,
Dan kwam de vrijer wel.
Het meisje is trouw, geeft haar jawoord niet.
Tien jaar, dan geeft ze haar jawoord.


een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
初九:磐桓;利居贞,利建侯。

In het begin een negen betekent:

Aarzeling en geremdheid.
Bevorderlijk is het standvastig te blijven.
Bevorderlijk is het helpers aan te stellen.




Als men bij het begin van een onderneming op een hinderpaal stoot moet men de doorgang niet willen forceren, maar voorzichtig halt houden. Men mag zich niet van de wijs laten brengen doch moet aanhoudend en standvastig zijn doel voor ogen houden. Het is belangrijk dat men de juiste helpers weet te vinden. Daarvoor moet men bescheiden met de mensen omgaan en zichzelf niet op een voetstuk plaatsen. Alleen op deze wijze zal men zich de medewerking kunnen verzekeren van mensen met wier hulp men de moeilijkheden het hoofd zal kunnen bieden.