home
mijn Vragenboek
zoek 'n hexagram stel een vraag teken 'n hexagram
wat is de Yijing? de Tien Vleugels voorwoord van Jung inleiding door Wilhelm US and UK flag over ons
steun onze site
Orakelboek
易經
het Hexagrammenboek

Als je liever handmatig het orakel wilt raadplegen of als je een bepaald hexagram willen nalezen, dan zijn de onderstaande opzoek schema's heel handig.

Orakelmunten

易經
het Hexagrammenboek

Als je liever handmatig het orakel wilt raadplegen of als je een bepaald hexagram willen nalezen, dan zijn de onderstaande opzoek schema's heel handig.






Schema 1,

Selecteer een hexagram middels de trigrammen:


Trigrammemindeling
Trigrammemindeling


Schema 2,

Kies een hexagram uit de onderstaande lijst.
De hexagrammen staan op volgorde van hun rangnummer:









5. Xu

het Wachten (de Voeding)



<
上六:入于穴,有不速之客三人来,敬之终吉。

Bovenaan een zes betekent:

Men komt in het gat terecht.
Daar komen ongenode gasten, drie in getal.
Eer hen, dan komt tenslotte heil.




Het wachten is voorbij; het gevaar kan niet meer worden afgewend. Men komt terecht in het gat, en moet zich schikken in het onvermijdelijke. Alles schijnt vergeefs te zijn geweest. Maar juist in deze hoogste nood nemen de gebeurtenissen een onverwachte wending. Zonder dat men zelf ingrijpt gebeurt er iets van buitenaf. Aanvankelijk is het niet duidelijk wat de bedoeling ervan is: redding of algehele vernietiging. Dan komt het er op aan dat men innerlijk beweeglijk blijft. Men moet zich niet stug en afwijzend in zichzelf opsluiten maar de nieuwe wending eerbiedig welkom heten: dat is de juiste houding. Zo komt men tenslotte uit de gevarenzone, en alles gaat goed. Ook gelukkige wendingen komen vaak in een vorm die op het eerste gezicht verontrustend lijkt.
een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
九五:需于酒食,贞吉。

Negen op de vijfde plaats betekent:

Wachten bij wijn en spijs.
Standvastigheid brengt heil.




Ook midden in het gevaar zijn er rustpozen, waarin men het betrekkelijk goed heeft. Wanneer men de ware innerlijke kracht bezit zal men deze rustpozen gebruiken om zich te sterken voor de nieuwe strijd. Men is in staat van het ogenblik te genieten zonder zich van zijn doel te laten afbrengen want men heeft volharding en standvastigheid nodig wil men overwinnaar blijven.
Ook in het openbare leven is het zo. Alles gaat niet opeens. Het is hoogste wijsheid de mensen zulke rustpozen te gunnen die hun weer de nodige arbeidsvreugde geven om het werk te voltooien. Hierin ligt het geheim van het hele teken verborgen. Het onderscheidt zich van het teken 'de Hindernis' doordat men bij het wachten zeker is van zijn zaak en zich zodoende zijn innerlijke rust en blijmoedigheid niet laat ontnemen.
六四:需于血,出自穴。

Zes op de vierde plaats betekent:

Wachten in het bloed.
Het gat uit, naar buiten.




De situatie is uiterst gevaarlijk. Het is bittere ernst geworden, het is nu een kwestie van leven en dood en elk moment kan een bloedbad verwacht worden. Men kan voor- noch achteruit. Men is van alles afgesneden, als in een gat. Dan moet men zijn ziel in lijdzaamheid bezitten en zijn lot eenvoudig aanvaarden. Deze gelatenheid, die niet door eigen handelen de zaak nog maar erger maakt, is de enige manier om uit het gevaarlijke gat te komen.
九三:需于泥,致寇至。

Negen op de derde plaats betekent:

Wachten in de modder
Bewerkt de komst van de vijand.




De modder, die reeds door het water van de stroom wordt bespoeld, is geen gunstige plaats voor het wachten. In plaats van krachten te vergaren om het water ineens te kunnen oversteken heeft men te vroeg een aanloop genomen, zodat men niet verder is gekomen dan de modder. Zulk een ongunstige situatie lokt van buitenaf de vijanden naderbij, die er uiteraard hun voordeel mee doen. Alleen door ernst en voorzichtigheid is het mogelijk zich voor schade te vrijwaren.
九二:需于沙。小有言,终吉。

Negen op de tweede plaats betekent:

Wachten op het zand.
Er wordt wat gepraat.
Het einde brengt heil.




Het gevaar komt langzamerhand naderbij. Het zand is dicht bij de oever van de rivier, die het gevaar symboliseert. Er begint zich enige wrijving te vertonen. In zulk een tijd ontstaat er licht een algemene onrust; men geeft elkaar wederkerig de schuld. Wie dan kalm blijft zal weten te bereiken dat ten slotte alles goed gaat. Alle kwaadsprekerij moet immers verstommen als men haar niet het genoegen doet beledigd te antwoorden.
初九:需于郊。利用恒,无咎。

In het begin een negen betekent:

Wachten op het veld.
Bevorderlijk is het in het duurzame te blijven.
Geen blaam.




Het gevaar is nog ver weg. Men wacht nog op een wijde vlakte. De situatie is nog eenvoudig. Maar er hangt iets in de lucht; men voelt dat er iets gaande is. Nu is het zaak het leven zo lang mogelijk zijn gewone gang te laten gaan. Dit is de enige manier om ontijdige krachtverspilling te voorkomen en vrij te blijven van fouten en misslagen, die voor later een verzwakking zouden betekenen.
het Teken van hexagram het Wachten (de Voeding) pis:

de basistrigrammen:
   boven Trigram Kan , het Onpeilbare, het water
   beneden Trigram Qian , het Scheppende, de hemel

de kerntrigrammen:
   boven Trigram Li , het Zich-Hechtende, het vuur
   beneden Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer

de omhullende trigrammen:
   boven Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer
   beneden Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer

Alle wezens moeten door de hemel gevoed worden. Maar het voedsel daalt neer op een tijd die men moet afwachten. Het teken toont de wolken aan de hemel, beladen met de regen die al wat groeit verheugt en de mens van voedsel en drank voorziet. Die regen zal komen zodra de tijd ervoor is aangebroken. Men kan hem niet dwingen, men moet erop wachten. De gedachte aan het wachten wordt bovendien gesuggereerd door de eigenschappen van de beide oertekens: van binnen kracht, daarbuiten gevaar. Kracht laat zich door gevaar niet overhaasten, maar neemt de tijd, terwijl zwakte erdoor in opwinding geraakt en het geduld verliest.

De volgorde:
Als de dingen nog klein zijn, mag men hen niet zonder voedsel laten. Daarom is het volgende teken: ‘Xu’. ‘Xu’ betekent de weg naar eten en drinken.
 
Het verband tussen de beide betekenissen van het teken: ‘Voeding’ en ‘Wachten’ bestaat daarin, dat men op het eten moet wachten. Het ligt niet in de macht der mensen, maar is afhankelijk van de hemel en de regen.

Vermengde tekens:
Wachten betekent ‘niet voortgaan’.
het Oordeel bij hexagram het Wachten (de Voeding) pis:

需:有孚,光亨,贞吉。利涉大川。

Het Wachten.
Als je waarachtig bent, heb je licht en welslagen.
Standvastigheid brengt heil.
Het is bevorderlijk het grote water over te steken.




Het wachten is geen ijdel hopen maar bevat de innerlijke zekerheid dat het doel bereikt zal worden. Slechts deze innerlijke zekerheid geeft het licht dat de voorwaarde is voor het welslagen. Dat leidt tot de standvastigheid die heil brengt en de kracht verleent om het grote water over te steken.
Men heeft een gevaar voor zich dat men dient te overwinnen. Zwakheid en ongeduld richten niets uit. Alleen wie sterk is kan zijn moeilijkheden aan; zijn innerlijke zekerheid geeft hem de kracht tot geduldig wachten. Deze kracht uit zich in onwankelbare waarachtigheid. Slechts wanneer men de dingen onder de ogen durft te zien zoals ze nu eenmaal zijn, zonder enig zelfbedrog en zonder enige illusie, ontwikkelt zich uit de gebeurtenissen een licht dat de weg naar het welslagen wijst. Is men eenmaal zover, dan moet men ook consequent volhouden; want alleen wie zijn noodlot vastberaden tegemoet treedt, zal zijn leven in goede banen kunnen leiden. Dan kan men het grote water oversteken, dat wil zeggen de beslissende stap doen en het gevaar te boven komen.

Commentaar op de Beslissing:

需,须也;险在前也。刚健而不陷,其义不困穷矣。需有孚,光亨,贞吉。位乎天位,以正中也。利涉大川,往有功也。

Wachten wil zeggen zich terughouden. Men staat voor het gevaar, doch daar men vast en sterk is, valt men er niet in. Bedoeld wordt, dat men niet in verlegenheid en radeloosheid komt.




Het onderste teken Qian heeft als eigenschap de kracht. Het voorste teken is Kan, de afgrond, het gevaar. Maar daar men zich, dankzij zijn eigen kracht, niet overhaast, geraakt men niet in verlegenheid.
 
Als je waarachtig bent, heb je licht en welslagen. ‘Standvastigheid brengt heil’, want de beheersende lijn neemt de plaats van de hemel in en is in zijn gedrag correct en centraal.
‘Het is bevorderlijk, het grote water over te steken.’
Door vooruitgang komt het werk tot stand.
 
De vijfde lijn, de heer van het hexagram, is waarachtig als haar symbool: het water (Kan is een waterloop tussen twee hoge oevers). Haar bijzondere geaardheid komt overeen met de zin van het teken Qian, de hemel, het Scheppende. Zij heeft, als vaste lijn, het karakter dat met haar plaats – een oneven, d. w.z. een Yang-plaats – overeenstemt, dus is ze correct. Bovendien staat zij in het midden van het bovenste trigram, dus is ze centraal. Dit alles zijn voor de heer van het hexagram tekenen, die op succes wijzen. Het wachten betekent echter niet het opgeven van de onderneming. Uitstel is geen afstel. Daarom komt het werk tot stand.


het Beeld van hexagram het Wachten (de Voeding) pis:

云上于天,需;君子以饮食宴乐。

Wolken stijgen op aan de hemel: het beeld van het Wachten.
Zo voedt en laaft zich de edele, blijmoedig en opgeruimd.




Wanneer de wolken aan de hemel opstijgen is dat een teken dat er regen komt. Dan kan men niet anders doen dan wachten tot de regen valt. Zo is het ook in het leven, wanneer de door het lot voorbeschikte gebeurtenissen in voorbereiding zijn. Zolang de tijd nog niet vervuld is moet men geduld oefenen en niet trachten door eigenmachtig ingrijpen de toekomst naar zijn hand te zetten. Men moet het lichaam versterken door spijs en drank, de geest door blijmoedig en opgeruimd te zijn. Dan is men bereid wanneer de ure komt.




het kernhexagram:

38. Kui
de Tegenstelling

o
De basistrigrammen
Een hexagram bevat veel informatie. De meest aan de oppervlakte liggende informatie vinden we als we een hexagram in twee stukjes van elk drie lijnen opdelen; we zien dan de twee zogenaamde ‘trigrammen’ waar het hexagram uit bestaat. Er is een bovenste trigram en een onderste trigram: het bovenste trigram vertelt iets over je omgeving in relatie tot je situatie; deze gaat vaak over alles buiten jou. Het onderste trigram stelt jou voor, de vraagsteller, en vertelt iets over jezelf en je eigen houding. Mocht de vraag over iets of iemand anders gaan, dan is het onderste trigram die ander en het bovenste trigram alles buiten die ander, bijvoorbeeld een beoogde zakenpartner of een doel dat bereikt wil worden. Ook staan de twee trigrammen tot elkaar als oorzaak en gevolg – het onderste trigram is dan de oorzaak, het bovenste het gevolg.
De waarde van de acht trigrammen kan moeilijk onderschat worden. Ze zijn het fundament van de Yijing, en in de huidige indeling van het boek lijkt de volgorde van de hexagrammen dan ook op geheimzinnige wijze bepaald te worden door de trigrammen waaruit de hexagrammen zijn opgebouwd. Samen met de leer van de Vijf Fasen vormen de acht trigrammen de belangrijkste kern van het Chinese gedachtegoed. Ze worden toegepast bij feng shui (de eeuwenoude leer voor de plaatsing van huis en graf), bij verschillende vormen van Chinese astrologie, de traditionele Chinese geneeskunde, en er is zelfs een vorm van verdedigingskunst, Baguazhang, die geheel is afgestemd op de acht trigrammen. Wie zich gaat verdiepen in de Chinese filosofie zal altijd de acht trigrammen en hun associaties tegenkomen. Ze worden gekoppeld aan de acht windrichtingen, aan lichaamsdelen, getallen, landkenmerken, geur, kleur en smaak, kortom, ze vormen een belangrijke bron voor het systematiseren van vele dingen.

Fu Xi 'Earlier Heaven' bagua arrangement

Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.
☰ De Hemel als bovenste basistrigram:
• Wat het vraagt: neem de leiding in je situatie. Geef sturing aan anderen, zet jezelf doelbewust in om je gekozen doel te bereiken. Focus je op externe factoren die leiding nodig hebben. Maak je intentie en ideeën duidelijk. Treed krachtig en sterk op.
• Wat het laat zien: mannelijke dominantie buiten jou, een wilskrachtige persoon of omgeving, een door ratio gedreven externe factor die wil sturen. Een vaderfiguur.
• Hoe je het uit: Hemel als bovenste trigram kan betekenen dat je plannen wilt uitvoeren; je hebt ideeën en wilt iets opzetten dat erkenning in je omgeving, en wellicht in de maatschappij geeft. Je wilt geestelijke waarden uitdragen in de wereld. Je wilt iets betekenen. In het uiterste geval kan het betekenen dat je drammerig bent, en koppig.

☰ De Hemel als onderste basistrigram:
• Wat het vraagt: vind je innerlijke drijfveer. Focus op je intentie, je motivatie en je doel. Richt je op je innerlijke kracht die alles in beweging zet, de onzichtbare energie die zorgt dat de dingen lo- pen volgens jouw plan. Gebruik je hoofd, je intellect. Wees innerlijk sterk.
• Wat het laat zien: innerlijke kracht, rationaliteit en focus op aspecten in jezelf. Leiding nemen over jezelf, de spiritualiteit ach- ter je handelen.
• Hoe je het uit: een innerlijke kracht die je zelfverzekerd en beslist maakt. Je hebt energie in je, maar voelt niet direct de behoefte daar concreet iets mee te doen. Het is je drijfveer, je motivatie. Je bent je eigen leider, en onafhankelijk van anderen. In het uiterste geval kan het betekenen dat je egoïstisch bent, en een binnenvetter.

☰ De Hemel als bovenste kerntrigram:
er is een drang om als leider op te treden of om de eigen creativiteit te laten zien. Je hebt ideeën die je wilt verwezenlijken, maar ze blijven in de conceptfase.

☰ De Hemel als onderste kerntrigram:
er is een sterke vaderbinding, of binding met het vaderlijke. De inspiratie die je van binnen voelt kan niet benut worden. Je hebt een richting maar geen doel.

☰ De Hemel als omhullend trigram:
Er is een sterke, mannelijke invloed die zijn wil oplegt. De
ratio heeft de overhand. Er wordt meer gedacht in abstracte theorieën waarbij de dagelijkse praktijk niet als leidend wordt gezien. Ideeën zonder concretisering zijn een belemmerende factor.

Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.


Bovenstaande tekst is afkomstig uit het boek van Harmen Mesker, getiteld de I Tjing stap voor stap. Dit boek vormt een voortreffelijke inleiding tot het gebruik en de interpretatie van de Yijing. Door de afbeelding van het boek aan te klikken kun je het aanschaffen.
het Teken:

de basistrigrammen:
   boven Trigram Kan , het Onpeilbare, het water
   beneden Trigram Qian , het Scheppende, de hemel

de kerntrigrammen:
   boven Trigram Li , het Zich-Hechtende, het vuur
   beneden Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer

de omhullende trigrammen:
   boven Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer
   beneden Trigram Dui , het Blijmoedige, het meer

Alle wezens moeten door de hemel gevoed worden. Maar het voedsel daalt neer op een tijd die men moet afwachten. Het teken toont de wolken aan de hemel, beladen met de regen die al wat groeit verheugt en de mens van voedsel en drank voorziet. Die regen zal komen zodra de tijd ervoor is aangebroken. Men kan hem niet dwingen, men moet erop wachten. De gedachte aan het wachten wordt bovendien gesuggereerd door de eigenschappen van de beide oertekens: van binnen kracht, daarbuiten gevaar. Kracht laat zich door gevaar niet overhaasten, maar neemt de tijd, terwijl zwakte erdoor in opwinding geraakt en het geduld verliest.

De volgorde:
Als de dingen nog klein zijn, mag men hen niet zonder voedsel laten. Daarom is het volgende teken: ‘Xu’. ‘Xu’ betekent de weg naar eten en drinken.
 
Het verband tussen de beide betekenissen van het teken: ‘Voeding’ en ‘Wachten’ bestaat daarin, dat men op het eten moet wachten. Het ligt niet in de macht der mensen, maar is afhankelijk van de hemel en de regen.

Vermengde tekens:
Wachten betekent ‘niet voortgaan’.


het Oordeel:

需:有孚,光亨,贞吉。利涉大川。

Het Wachten.
Als je waarachtig bent, heb je licht en welslagen.
Standvastigheid brengt heil.
Het is bevorderlijk het grote water over te steken.




Het wachten is geen ijdel hopen maar bevat de innerlijke zekerheid dat het doel bereikt zal worden. Slechts deze innerlijke zekerheid geeft het licht dat de voorwaarde is voor het welslagen. Dat leidt tot de standvastigheid die heil brengt en de kracht verleent om het grote water over te steken.
Men heeft een gevaar voor zich dat men dient te overwinnen. Zwakheid en ongeduld richten niets uit. Alleen wie sterk is kan zijn moeilijkheden aan; zijn innerlijke zekerheid geeft hem de kracht tot geduldig wachten. Deze kracht uit zich in onwankelbare waarachtigheid. Slechts wanneer men de dingen onder de ogen durft te zien zoals ze nu eenmaal zijn, zonder enig zelfbedrog en zonder enige illusie, ontwikkelt zich uit de gebeurtenissen een licht dat de weg naar het welslagen wijst. Is men eenmaal zover, dan moet men ook consequent volhouden; want alleen wie zijn noodlot vastberaden tegemoet treedt, zal zijn leven in goede banen kunnen leiden. Dan kan men het grote water oversteken, dat wil zeggen de beslissende stap doen en het gevaar te boven komen.

Commentaar op de Beslissing:

需,须也;险在前也。刚健而不陷,其义不困穷矣。需有孚,光亨,贞吉。位乎天位,以正中也。利涉大川,往有功也。

Wachten wil zeggen zich terughouden. Men staat voor het gevaar, doch daar men vast en sterk is, valt men er niet in. Bedoeld wordt, dat men niet in verlegenheid en radeloosheid komt.




Het onderste teken Qian heeft als eigenschap de kracht. Het voorste teken is Kan, de afgrond, het gevaar. Maar daar men zich, dankzij zijn eigen kracht, niet overhaast, geraakt men niet in verlegenheid.
 
Als je waarachtig bent, heb je licht en welslagen. ‘Standvastigheid brengt heil’, want de beheersende lijn neemt de plaats van de hemel in en is in zijn gedrag correct en centraal.
‘Het is bevorderlijk, het grote water over te steken.’
Door vooruitgang komt het werk tot stand.
 
De vijfde lijn, de heer van het hexagram, is waarachtig als haar symbool: het water (Kan is een waterloop tussen twee hoge oevers). Haar bijzondere geaardheid komt overeen met de zin van het teken Qian, de hemel, het Scheppende. Zij heeft, als vaste lijn, het karakter dat met haar plaats – een oneven, d. w.z. een Yang-plaats – overeenstemt, dus is ze correct. Bovendien staat zij in het midden van het bovenste trigram, dus is ze centraal. Dit alles zijn voor de heer van het hexagram tekenen, die op succes wijzen. Het wachten betekent echter niet het opgeven van de onderneming. Uitstel is geen afstel. Daarom komt het werk tot stand.





het Beeld:

云上于天,需;君子以饮食宴乐。

Wolken stijgen op aan de hemel: het beeld van het Wachten.
Zo voedt en laaft zich de edele, blijmoedig en opgeruimd.




Wanneer de wolken aan de hemel opstijgen is dat een teken dat er regen komt. Dan kan men niet anders doen dan wachten tot de regen valt. Zo is het ook in het leven, wanneer de door het lot voorbeschikte gebeurtenissen in voorbereiding zijn. Zolang de tijd nog niet vervuld is moet men geduld oefenen en niet trachten door eigenmachtig ingrijpen de toekomst naar zijn hand te zetten. Men moet het lichaam versterken door spijs en drank, de geest door blijmoedig en opgeruimd te zijn. Dan is men bereid wanneer de ure komt.


de Lijnen:


上六:入于穴,有不速之客三人来,敬之终吉。

Bovenaan een zes betekent:

Men komt in het gat terecht.
Daar komen ongenode gasten, drie in getal.
Eer hen, dan komt tenslotte heil.




Het wachten is voorbij; het gevaar kan niet meer worden afgewend. Men komt terecht in het gat, en moet zich schikken in het onvermijdelijke. Alles schijnt vergeefs te zijn geweest. Maar juist in deze hoogste nood nemen de gebeurtenissen een onverwachte wending. Zonder dat men zelf ingrijpt gebeurt er iets van buitenaf. Aanvankelijk is het niet duidelijk wat de bedoeling ervan is: redding of algehele vernietiging. Dan komt het er op aan dat men innerlijk beweeglijk blijft. Men moet zich niet stug en afwijzend in zichzelf opsluiten maar de nieuwe wending eerbiedig welkom heten: dat is de juiste houding. Zo komt men tenslotte uit de gevarenzone, en alles gaat goed. Ook gelukkige wendingen komen vaak in een vorm die op het eerste gezicht verontrustend lijkt.


een gele cirkel die aangeeft dat dit de beheersende heer van het hexagram is
九五:需于酒食,贞吉。

Negen op de vijfde plaats betekent:

Wachten bij wijn en spijs.
Standvastigheid brengt heil.




Ook midden in het gevaar zijn er rustpozen, waarin men het betrekkelijk goed heeft. Wanneer men de ware innerlijke kracht bezit zal men deze rustpozen gebruiken om zich te sterken voor de nieuwe strijd. Men is in staat van het ogenblik te genieten zonder zich van zijn doel te laten afbrengen want men heeft volharding en standvastigheid nodig wil men overwinnaar blijven.
Ook in het openbare leven is het zo. Alles gaat niet opeens. Het is hoogste wijsheid de mensen zulke rustpozen te gunnen die hun weer de nodige arbeidsvreugde geven om het werk te voltooien. Hierin ligt het geheim van het hele teken verborgen. Het onderscheidt zich van het teken 'de Hindernis' doordat men bij het wachten zeker is van zijn zaak en zich zodoende zijn innerlijke rust en blijmoedigheid niet laat ontnemen.


六四:需于血,出自穴。

Zes op de vierde plaats betekent:

Wachten in het bloed.
Het gat uit, naar buiten.




De situatie is uiterst gevaarlijk. Het is bittere ernst geworden, het is nu een kwestie van leven en dood en elk moment kan een bloedbad verwacht worden. Men kan voor- noch achteruit. Men is van alles afgesneden, als in een gat. Dan moet men zijn ziel in lijdzaamheid bezitten en zijn lot eenvoudig aanvaarden. Deze gelatenheid, die niet door eigen handelen de zaak nog maar erger maakt, is de enige manier om uit het gevaarlijke gat te komen.


九三:需于泥,致寇至。

Negen op de derde plaats betekent:

Wachten in de modder
Bewerkt de komst van de vijand.




De modder, die reeds door het water van de stroom wordt bespoeld, is geen gunstige plaats voor het wachten. In plaats van krachten te vergaren om het water ineens te kunnen oversteken heeft men te vroeg een aanloop genomen, zodat men niet verder is gekomen dan de modder. Zulk een ongunstige situatie lokt van buitenaf de vijanden naderbij, die er uiteraard hun voordeel mee doen. Alleen door ernst en voorzichtigheid is het mogelijk zich voor schade te vrijwaren.


九二:需于沙。小有言,终吉。

Negen op de tweede plaats betekent:

Wachten op het zand.
Er wordt wat gepraat.
Het einde brengt heil.




Het gevaar komt langzamerhand naderbij. Het zand is dicht bij de oever van de rivier, die het gevaar symboliseert. Er begint zich enige wrijving te vertonen. In zulk een tijd ontstaat er licht een algemene onrust; men geeft elkaar wederkerig de schuld. Wie dan kalm blijft zal weten te bereiken dat ten slotte alles goed gaat. Alle kwaadsprekerij moet immers verstommen als men haar niet het genoegen doet beledigd te antwoorden.


初九:需于郊。利用恒,无咎。

In het begin een negen betekent:

Wachten op het veld.
Bevorderlijk is het in het duurzame te blijven.
Geen blaam.




Het gevaar is nog ver weg. Men wacht nog op een wijde vlakte. De situatie is nog eenvoudig. Maar er hangt iets in de lucht; men voelt dat er iets gaande is. Nu is het zaak het leven zo lang mogelijk zijn gewone gang te laten gaan. Dit is de enige manier om ontijdige krachtverspilling te voorkomen en vrij te blijven van fouten en misslagen, die voor later een verzwakking zouden betekenen.